Эмне болду

Tazabek билдиргендей, Министрлер Кабинетинин төрагасы Адылбек Касымалиев кол койгон 2026-жылдын 19-ноябрындагы №765 токтомго ылайык, «ЭлКат» ЖЧКсы республиканын аймагында эл аралык интернет-трафиканы жеткирүү, транзиттик өткөрүү жана берүү боюнча телекоммуникациянын жалгыз оператору болот. Компания маалымат берүү тармактарынын чектеш түйүндөрүн камсыз кылууга, ошондой эле трафиканы өткөрүүгө, транзиттик өткөрүүгө жана терминациялоого өзгөчө мөөнөтсүз укук алат. Эл аралык трафик деп ар кандай бөлүнгөн байланыш каналдары аркылуу өтүүчү, ар башка мамлекеттердеги тармак түйүндөрүн бириктирген маалыматтар түшүнүлөт, анын ичинде L1, L2/L2VPN/MPLS/VPLS/Ethernet жана L3/IP-транзит деңгээлдери камтылат.

Kaktus.mediaнын маалыматы боюнча, бул чечим улуттук телекоммуникация операторлорунун статусун, укуктарын жана милдеттерин токтотууга же чектөөгө алып келбейт. Ошону менен бирге, башка байланыш операторлоруна «ЭлКатка» эл аралык байланыш каналдарын ижарага алуу боюнча колдонуудагы келишимдерди өткөрүп берүү сунушталды. Ошондой эле алар эл аралык интернет-трафиканы ушул компаниянын техникалык инфраструктурасы аркылуу гана алууну камсыз кылышы керек. Контракттарды өткөрүп берүү процесси токтом күчүнө кирген учурдан тартып 60 календардык күндөн кечиктирилбестен «ЭлКат» менен макулдашылышы зарыл.

24.kg белгилегендей, бул өзгөрүүлөрдүн максаты стратегиялык маалыматтык агымдарды мамлекеттик көзөмөлгө алуу болуп саналат. Министрлер Кабинети компаниянын алынган пайдасын маанилүү маалыматтык инфраструктураны өнүктүрүүгө жумшоону сунуштады. Тактап айтканда, каражаттарды улуттук маалыматтарды иштеп чыгуу борборлорун модернизациялоого, эл аралык интернет-шлюуздарды өнүктүрүүгө, мамлекеттик чек арада резервдик оптикалык була линияларын курууга жана эл аралык маалымат транзитин кеңейтүүгө колдонуу пландалууда. Тармактын жөнгө салуучусуна токтомдун аткарылышын көзөмөлдөө жана «ЭлКат» менен биргеликте рыноктун бардык катышуучулары үчүн бирдей болгон ачык жана экономикалык жактан негизделген тарифтик саясатты иштеп чыгуу тапшырылды.

Окуянын тарыхы

Окуялардын тарыхында улуттук телекоммуникация операторлорунун статусун, укуктарын жана милдеттерин аныктаган Министрлер Кабинетинин 2026-жылдын 13-февралындагы №104 токтому айтылат. Бул документ байланыш рыногунун катышуучуларынын учурдагы позицияларын аныктоочу укуктук база болуп саналат.

Буга чейин, Vesti.kg маалыматы боюнча, пилоттук режимдин алкагында 1 Мбит/с үчүн 0,75 доллар өлчөмүндөгү тариф колдонулуп, трафик көлөмү 1,7 Тбит/с чейин жеткен. Ошондой эле басылма мурда провайдерлер бирдиктүү жеткирүүчү болгон учурда атаандаштыктын төмөндөшү, баалардын өсүшү жана сервистерди бөгөттөөнүн жеңилдеши сыяктуу мүмкүн болгон тобокелдиктер жөнүндө эскерткендигин билдирет.

Кимдер катышат

Кыргыз Республикасынын Министрлер Кабинети — бул аталган чечимди кабыл алган мамлекеттик аткаруу органы. Аны Президент жетектейт, ал эми токтомду Министрлер Кабинетинин төрагасы Адылбек Касымалиев кол койгон.

«ЭлКат» ЖЧКсы — эл аралык трафикага тейлөө боюнча өзгөчө мөөнөтсүз укук берилген компания. Бул 30 жылдан ашык тарыхы бар өлкөнүн эң ири интернет-провайдерлеринин бири.

Башка байланыш телекоммуникация операторлору — аларга байланыш каналдарын ижарага алуу келишимдерин өткөрүп берүү жана трафиканы алуу үчүн «ЭлКаттын» инфраструктурасын колдонуу сунушталган.

Сандар

Материалдарда эл аралык байланыш каналдарын ижарага алуу боюнча колдонуудагы келишимдерди өткөрүп берүүнүн графиктерин жана мөөнөттөрүн макулдашуу үчүн токтом күчүнө кирген учурдан тартып 60 календардык күндөн ашпаган убакыт берилери көрсөтүлгөн. Vesti.kg тарабынан аталып өткөн мурунку көрсөткүчтөрдүн контекстинде 1 Мбит/с үчүн 0,75 доллар тарифи жана трафиктин 1,7 Тбит/с чейин өсүшү катталган. Бул окуя жөнүндө 7 ар кандай басылма билдирген.

Мындан ары эмне болот

Жакын арада байланыш операторлору «ЭлКат» менен эл аралык байланыш каналдарын ижарага алуу келишимдерин өткөрүп берүүнүн мөөнөттөрүн жана графиктерин макулдашышы керек, бул үчүн 60 календардык күнгө чейин убакыт берилет.

Тармактын жөнгө салуучусуна «ЭлКат» компаниясы менен биргеликте рыноктун бардык катышуучулары үчүн экономикалык жактан негизделген, ачык жана бирдиктүү тарифтик саясатты иштеп чыгуу жана бекитүү тапшырылды. Ошондой эле токтомдун талаптарынын аткарылышын контролдоо так кандай ишке ашырылат деген суроо ачык бойдон калууда.

Булактар

Талдоону news.kg редакциясы жарыяланган материалдардын — биздин макалалардын жана төмөндө аталган басылмалардын кабарларынын негизинде даярдады. Бардык фактылар жана сандар ошолордон алынды.