Жакында Nature Communications журналында жарыяланган изилдөөгө ылайык, абаны узак убакыт бою булгантуу качан гана дем алуу органдарындагы ракка алып келбестен, кандагы метаболиттердин — организмдеги зат алмашууну көрсөткөн молекулалардын — курамында да олуттуу өзгөрүүлөрдү пайда кылат.
Изилдөөгө 1357 адам катышкан жана алардын дээрлик эч кимде рак оорусу жок болчу. Алардын кан үлгүлөрүн тазалык абасына жараша салыштырып, катуу булганган абага дуушар болгондордо канындагы канцерогендик жана өнөкөт сезгенүү, ошондой эле оксиддөө стрессинин белгилери бир нече жыл мурда белгиленип жаткандыгы аныкталды.
Бул процесс ракка алып келиши мүмкүн болгон өзгөрүүлөрдүн алгачкы белгилери катары каралат, анткени алар организмдин дени сак абалынан качан алардан кабар берет. Өнөкөт сезгенүү жана энергия алмашуунун бузулушу иммунитеттин төмөндөшү менен байланыштуу болушу ыктымал.
Особено маанилүүсү, бул өзгөрүүлөр никотинди колдонбогон адамдарда дагы байкалган. Андыктан рак коркунучунун мониторинги азыркы учурда негизинен тамеки тарткандарга багытталган болбосо, темекичилер эмес адамдарда да эрте диагноз коюу мүмкүнчүлүгүн ачат.
Изилдөөгө катышкан эксперттер азырынча ал өзгөрүүлөрдү рак диагнозун коюуда колдонууга мүмкүн эмес экенин билдиришүү менен, келечекте кан анализи аркылуу рактын эрте симптомы аныкталышы мүмкүн деп үмүттөнүүдө.
