Кыргызстандагы чатырлардан алынышы мүмкүн болгон күн энергиясы мурунку көрсөткүчтөрдөн 2,5 эсе көп

Бишкек шаарында өткөн Жашыл энергия боюнча форумдун алкагында GIZ долбоорунун өкүлү, энергетика маселелери боюнча кеңешчи Аскат Шарипов чатырлардагы күн электр станцияларынын чоң потенциалы жөнүндө маалымат берди.

Стористи көрүү

1. Чатырлардан алынышы мүмкүн болгон күн энергиясынын потенциалы
2. Турак жайлардын чатырларынан алынышы мүмкүн болгон күн энергиясынын көлөмү мурунку көрсөткүчтөрдөн 2,5 эсе ашык болушу мүмкүн.
3. 283 чарчы км — түштүк багыттагы чатырлардын жалпы аянты
4. Чүй облусу, Жалал-Абад облусу, Бишкек
5. Электр керектөө. 2025-жылы электр энергиясын импорттоо 3,8 млрд кВт·ч менен рекорддук деңгээлге жеткендиктен, жай айларында керектөө күчтүү өскөн.
6. 15 кВт — микрогенерация үчүн коюлган чектөө
7. Башка өлкөлөр менен салыштыруу: Казакстанда лицензиясыз 200 кВт чейин; Өзбекстанда тиркеме аркылуу тез каттоо мүмкүн
8. Техникалык тобокелдиктер. Ашыкча энергия тармакка берилгенде чыңалуунун жогорулашы жана туташуулардын токтоосуздугу сыяктуу маселелер болушу мүмкүн.

Анын айтымында, түштүк багыттагы чатырлардын жалпы аянты өлкө боюнча 283 чарчы километрди түзөт. Мындай чатырлар көбүнчө Чүй, Жалал-Абад жана Ош облустарында, ошондой эле Бишкек шаарында жайгашкан.

Электр керектөө жана мүмкүн болгон тобокелдиктер

2025-жылы электр энергиясын импорттоо 3,8 млрд кВт·ч менен рекорддук деңгээлге жеткендиктен, жай айларында керектөө күчтүү өскөн. Шариповдун түшүндүрмөсү боюнча, кондиционерлердин санынын көбөйүшү кубаттуулук жетишсиздигине алып келген. Чатырдагы станциялар күн ичинде иштеп, электрдик жүктүн пик учурларын азайтууга шарт түзөт.

Бирок бул процесс айрым техникалык маселелерди жаратат. Мисалы, кошуналар тармакка ашыкча энергияны бир убакта берген учурда, чыңалуунун жогорулашы жана кыска мөөнөттүү туташуулардын токтоосуздугу сыяктуу тобокелдиктер бар.

Чет мамлекеттердеги тажрыйба

Кыргызстанда микрогенерация үчүн 15 кВт чектөө коюлган жана Net Billing системасы иштейт. Бул көрсөткүч кошуна өлкөлөр менен салыштырганда төмөн. Ал эми Казакстанда лицензиясыз 200 кВт чейин, ал эми Өзбекстанда тиркеме аркылуу бир нече мүнөттө каттоо жүргүзүүгө мүмкүнчүлүк бар.