УюмЭскерүүлөр: 69
Бириккен Улуттар Уюму (БУУ) — дүйнөлүк өлкөлөрдү тынчтыкты, коопсуздукту сактоо жана ар түрдүү тармактарда кызматташтыкты өнүктүрүү максатында бириктирген эл аралык уюм. БУУ жасалма интеллект сыяктуу жаңы технологияларды жөнгө салуу маселелери менен алектенет, ошондой эле улуттук өкмөттөр менен коомдук ден соолук жана коопсуздук, анын ичинде жол-транспорт травматизми боюнча кызматташат. Кыргызстанда БУУ мамлекеттик органдар жана башка эл аралык уюмдар менен бирге жол кырсыктарынын алдын алуу жана саламаттык сактоо тутумун бекемдөө боюнча иштерди жүргүзөт.

Бириккен Улуттар Уюмунун аймактык башкаруучусу - Эл аралык эмгек уюмунун акыркы докладында жаштар арасындагы жумушсуздуктун жалпы дүйнөдө өсүп жаткандыгы белгиленди. 2025-жылга карата жаштар арасындагы жумушсуздук деңгээли 12,4% дан ашары болжолдонууда, бул экономиканын жай өсүшү жана жумуш орундарын түзүүдүн аздыгы менен байланыштуу.

Бириккен Улуттар Уюму жасалма интеллекттин тездик менен өнүгүүсү менен байланыштуу жаңы коркунучтарга көңүл бурууда. Жалпы дүйнө жүзүндө 15тен 24кө чейинки жаштардын басымдуу бөлүгү интернетти колдонушат, бирок алар онлайн-зомбулукка, жалган маалыматтарга жана ИИ түзгөн тобокелдиктерге эң көп дуушар болушат. ООН мамлекеттерге, технологиялык компанияларга жана коомчулукка жаштарды санариптик чөйрөнү коргоодо мындан да күчтүү чараларды көрүүгө чакырат.

Астана шаарында жасалма интеллект боюнча III эл аралык олимпиада болуп өттү. Иш-чарага ар кайсы өлкөлөрдөн келген катышуучулар чогулуп, Казакстандын Президенти Касым-Жомарт Токаев санариптик өнүгүүнүн стратегиялык маанилүүлүгүн жана жасалма интеллекттин мамлекеттик башкаруудагы ролун баса белгиледи. Олимпиаданын жеңүүчүлөрү үчүн Telegram мессенжеринен Павел Дуров баалуу сыйлыктарды убада кылды.

Бүткүл дүйнөлүк Бириккен Улуттар Уюмунун Башкы катчысы Антониу Гутерриш жер бетинде мурункыларына окшобогон ысык толкундун башталып жатканын эскертти. Ал өкмөттөрдү калкты коргоо чараларын тездетүүгө жана ископаемое отунду колдонуу планынан баш тартууга чакырды.

Бириккен Улуттар Уюмунун (БУУ) Климаттын өзгөрүшү боюнча алкактык конвенциясынын аткаруучу катчысы Саймон Стил дүйнө өлкөлөрүн таза энергияга өтүүнү тездетүүгө чакырды. Ал мындай кадам климаттын өзгөрүшүнө каршы күрөшүү жана экономикалык коопсуздукту чыңдоо үчүн өтө маанилүү экенин баса белгиледи.
Жамааттык коопсуздук келишими уюму (ЖККУ) Борбор Азиядагы ишмердүүлүгүнүн жыйынтыгын чыгарып, акыркы беш жылда 46 террордук актынын алдын алганын билдирди. Ошондой эле 307 террордук топтун ишмердүүлүгү токтотулуп, көп сандагы курал-жарактар жана баңгизаттар колго түшүрүлгөн.

Бириккен Улуттар Уюмунун (БУУ) Башкы Ассамблеясы Фолькер Тюрктү Адам укуктары боюнча жогорку комиссарлыкка дагы төрт жылдык мөөнөткө кайра дайындоо сунушун колдоду.

Соңку маалыматтарга жана ООНдун жаңылыктар кызматына ылайык, Борбордук Азияда 26 миллиондон ашык адам куекек жана суу ресурстарынын жетишсиздиги менен жабыркаган. Бул көрүнүш жерлердин деградациясына алып келип, аймактагы адамдардын жашоо шарттарын өзгөртүүдө.

Кыргызстандын маданият, маалымат жана жаштар саясаты министри Мирбек Мамбеталиевдин маалыматына ылайык, атактуу кыргыз жазуучусу Чынгыз Айтматовдун туулгандыгынын 100 жылдыгы чоң масштабда белгиленет. 2028-жылды Шанхай кызматташтык уюмунун мүчө өлкөлөрүндө Айтматов жылы деп жарыялоо планы бар, ошондой эле ЮНЕСКО менен БУУнун колдоосу менен эл аралык маданий иш-чаралар уюштурулат.

Бишкек шаарында Кыргызстандын тышкы иштер министри Жээнбек Кулубаев менен Беларус Республикасынын тышкы иштер министри Максим Рыженковдун ортосунда расмий жолугушуу болуп өттү. Алар эки тараптуу кызматташууну чыңдоо жана Бириккен Улуттар Уюмундагы биргелешкен аракеттер тууралуу кеңири маселелерди талкуулашты. Жолугушууда эки өлкөнүн деңгээлинде саясий диалогдун жогорку интенсивдүүлүгү белгиленди.

Министирликтин маалыматына караганда, Кыргызстанда дээрлик 2,94 миллион жаран «Тундук» деген санарип медициналык кызмат көрсөтүү платформасын колдонуп, дарыгерлерге жазылып, анализдердин жыйынтыктарын алган. Телемедицина өзгөчө алыста жайгашкан аймактардагы балдарга адистерден консультация алууга жардам берет, ал эми санарип технологиялар эне камкордук, эмдөө жана мүмкүнчүлүгү чектелгендерди колдоо чөйрөсүндөгү кызматтарды жеткиликтүүрөөк кылат.

Кыргызстандын саламаттык сактоо министри Дамир Осмонов БУУнун Женевадагы жыйынында жол кыймылынын коопсуздугун жакшыртуу боюнча мамлекеттик стратегия тууралуу баяндама жасады. Ал 2027-жылга чейин жолдогу өлүм учурларын жарымга кыскартуу максатында аралык мекемелер аралык кызматташтыкты орнотуу жана самокаттар үчүн эрежелерди катаалдаштыруу каралуу жатканын билдирди.

Министр Дамир Осмонов Нью-Йорктогу ООН жыйынында жол кыймылынын коопсуздугун коомдук саламаттыкты сактоонун маанилүү бөлүгү деп атады. Ал тез жардам кызматын модернизациялоо, маалыматтын санариптик тутумун түзүү жана жол кырсыктарынын кесепеттерин азайтуу үчүн башкаруу аралашкан багыттарды ишке ашыруу планы менен бөлүштү.

Бириккен Улуттар Уюмунун маалыматтарына ылайык, Кыргызстанда жол-транспорту кырсыктар жыл сайын өлкөнүн экономикасына болжол менен 372 миллион долларлык зыян алып келет. Бул сома Кыргызстандын ички дүң продукциясынын (ИДП) дээрлик 4% түзөт.

Бириккен Улуттар Уюмунун эксперттери Кыргызстан парламентине кайрылып, документтерде гендердик маркерди өзгөртүүгө жана жыныс алмаштыруу боюнча медициналык кийлигишүүлөргө тыюу салган мыйзам долбоорун кайтарып алууну талап кылды. Бул демилге эл аралык коомчулуктун санаасын санатка алды.

Бириккен Улуттар Уюмунун эксперттери Кыргызстанда каралып жаткан трансгендер жана гендер түрдүүлүгүнө тиешелүү мыйзам долбоору мамлекеттеги дискриминация деңгээлин жогорулатып, негизги укук жана эркиндиктерди чектейт деп белгилешти. Алар бул мыйзам долбоорун тартып алуу зарылдыгын билдиришти.

Папуа-Новая Гвинея көпчүлүк адамдар үчүн өтө белгисиз өлкөлөрдүн бири болуп калат. Бирок, бул жерде кыргызстандык Канагат Алышбаев акыркы беш жылдан бери жашап жана иштеп жатат. Эл аралык уюмдардын колдоосу менен ал мамлекеттик кызматтарды, айыл чарбаны жана билим берүүнү санариптөөгө жардам берип, жолугууга же байланыштуу болбогон көп кошуун бар айылдарга мүмкүнчүлүк алып келет.

Москва шаарында 14-15 июль күндөрү Борбор Азия өлкөлөрүнүн спецкүчтеринин жетекчилеринин регионалдык жолугушуусу өткөрүлгөн. Кыргызстандын делегациясы бул маанилүү иш-чарага катышып, аймактагы коопсуздукту жана терроризмге каршы күрөшү боюнча маселелерди талкуулап чыкты.

BMT (Birleşmiş Milletler) taraplaryna qulay bolmatgan jańa maǵlımalar berilgen. Sagdyn bolatmyk baǵdary bolıp turǵan, hám buldıqqa tiyisli emektilik kóbiregi adamlar ushın qıyınlanıw sebebi bolıp tabılǵan. BMT-diń aǵlıq-qasaba (FAO) orǵnaması bulay masaladan shaqarat berip, ol sheklenip turǵanını aytadı, biraq buldıqqa tiyisli qol-qápshet emektilik kóbiregi adamlar ushın eń zárúrli bolıp tabılğan.

Генеральный секретарь ООН Антониу Гутерриш, Нью-Йорктогу Политикалык форумдун жогорку деңгээлдеги министрлер сегментин ачып жатып, 2030-жылга чейин ООНдун күн тартибин аткарууда эң кыйын учурга киргендигине көңүл буруп, Целдердин аткарылышын тездетүүнү сунуштады.

Буга чейин климаттык көрүнүш Эль-Ниньо кайрадан башталаары маалымдалды. ООНдун гуманитардык маселелер боюнча орун басары Том Флетчер, бул көрүнүштүн айынан жакынкы убакта бир катар өлкөлөрдө масштабдуу гуманитардык проблемалар пайда болушу ыктымал экенин эскертти.

Генералдык катчы Антониу Гутерриш Иран менен АКШны коркунучтуу кырдаалдардын болбошу үчүн сүйлөшүүлөргө токтоосуз кайтып келишин өтүндү. Ал Перс Булуңунда кризис күч ала берип, согуштук акциялардын кайра башталуусун алга тартканын белгиледи.
Бул объект жөнүндө бир нерсе билесизби? Толуктоо сунуштаңыз — жарыялаганга чейин текшерүүдөн өтөт.
Кырлар — бир Story ичиндеги биргелешкен эскерүүлөр. Профилди ачуу үчүн түйүндү басыңыз.
Ар бир БАК боюнча чагылдыруунун тону — анын материалдарындагы субъекттин эскерүүлөрүнүн орточосу. «Баасыз» — тон азырынча белгиленген эмес.