2025-жылдын башында Экономика министрлигинин адистери Ош станциясында жүктөн ашыруу менен Кытай менен чек ара аркылуу автоташууларда санариптик транспорттук документтер канчалык активдүү колдонулуп жатканын талдашты. Баалоо Ортодук маршрутту мониторингдөө алкагында жүргүзүлдү.

Санариптештирүү көрсөткүчтөрү

Министрликтин бажы саясатын жана инфраструктураны өнүктүрүү бөлүмүнүн башчысы Айдарбек Самыкбаев билдиргендей, изилдөөдө автотранспортко артыкчылык берилди, анткени 2024-жылы республикага импорттун 70%дан ашыгы ушуга туура келген. Ошол эле учурда темир жол жана авиациялык накладныелер, ошондой эле электрондук түрдөгү камсыздандыруу документтери жана таңгактоочу баракчалар азырынча колдонулбайт.

Документтерди санариптештирүү деңгээли

60%eCMR
50%eTIR
20%электрондук инвойс

Чечүү жолдору жана регионалдык кызматташтык

Ведомство үчүн бардык критерийлер боюнча 100% көрсөткүчкө жетүү максаттуу багыт болуп саналат. Бирок «санарипке» толук переход үчүн кошуна мамлекеттерде электрондук кол тамгаларды жана ишенимдүү үчүнчү тараптын укуктук статусун өз ара таануу маселесин чечүү зарыл.

Кыргызстандын демилгеси менен улуттук комитеттердин регионалдык жумушчу тобу учурда Борбордук Азия өлкөлөрүндө электрондук соода документтерин алмашуу жана өз ара таануу жөнүндө келишимди даярдап жатат. Мындан тышкары, Экономика министрлиги БУУнун түзүмдөрүнө 2027-жылы жүгүртүүчү жүк документтери жөнүндө конвенцияны талдоо пландары тууралуу кабарлады, бул ага кошулуу жөнүндө чечим кабыл алуу үчүн жасалууда.

Контекст

Изилдөө Ош шаарындагы логистикалык түйүнду колдонуу менен «Иркештам» өткөрүү пункту аркылуу өтүүчү тилкеде жүргүзүлдү. Баалоо Кыргызстандын аймагы аркылуу өтүүчү Ортодук маршруттагы процесстерди камтыйт.