Тажикстандын президенти Эмомали Рахмон Борбордук Азия үчүн жаңы нефть кайра иштетүү заводун курууну сунуштады. Ал бул демилгесин Чолпон-Атада өткөн Борбордук Азия жана Азербайжан мамлекет башчыларынын неформал жыйынында билдирген.
Рахмон аймактын ички күйүүчү май муктаждыгын жабуу максатында заводдун иштеши маанилүү экенин айтты. Бирок адистер бул маселеге карата башка жагдайларды эске алууну сунушташат.
Эксперттердин айтымында, Борбордук Азияда күйүүчү май көйгөйү жөн гана кайра иштетүү мүмкүнчүлүгүнүн аздыгынан эмес, толук нефть рыногу жана чийки заттын жеткиликтүүлүгү маселесинен улам келип чыга жатат.
Азыркы учурда аймакта ири жана кубаттуу бир нече нефть кайра иштетүү заводдору бар. Мисалы, Түркмөнстандын Туркменбашы нефть комплекси Каспий деңизи боюнда жайгашкан жана номиналдык мааниде эң чоң заволардын бири болуп саналат.
Ошондой эле Тажикстан менен Кыргызстан негизинен Россиядан импорттолуучу күйүүчү майга көз каранды. Бул жагдай аймактын энергетикалык коопсуздугун камсыз кылууда көйгөйлөрдү жаратууда.
Адистер белгилешкендей, жаңы НПЗ курулуп, ишке кирсе деле, чийки заттын туруктуу камсыздалуусу, транспорттук инфратүзүмдүн өнүгүшү жана экономикалык моделдин түзүлүшү жок болсо импортко көз карандычылык жеңилдебейт.
Жергиликтүү күйүүчү май рыногу түзүлүп, аймакта күйүүчү майга болгон суроо-талап жана сунушту акырындык менен калыптандыруу жана бирдиктүү рынокту жаратуу зарылчылыгы бар.
