News.KG
Президент

«Президент» бөлүмү

Методология

«Президент» бөлүмүнүн сандары мөөнөттөргө кантип таандык кылынат, жыйынтыктар жана салыштыруулар кантип эсептелет, маалыматтар кайдан алынган, факт-чекерлер эмнени оңдошкон жана маалыматтарда эмне жок.

Бөлүмдөгү датасеттер — 6: факт-чекерлер 12579 маанини текшерип, 62 оңдоо киргизишкен; сандар 623 булакка таянат.

2026-ж., 6-октябрь карата маалыматтар

Жылдар президенттерге кантип таандык кылынат

Бөлүмдүн бардык сандары президенттерге бир эреже менен таандык кылынат. Төмөндө — эреженин өзү, ал негизделген даталар жана ар бир жыл кайсы мөөнөткө таандык кылынган таблица. Бул таблицалар бөлүмдүн барактарындагы мөөнөттөрдүн жыйынтыктарын эсептеген функциялар менен эле түзүлөт.

  1. Бийликтин иш жүзүндөгү аралыктары президенттердин маалымдамасы — мөөнөттөр боюнча чындыктын бирдиктүү булагы — боюнча түзүлөт: бардык мөөнөттөр, анын ичинде милдетин аткаруу мезгилдери, жана милдетин аткаруучу Талант Мамытов. Эгер мөөнөт кийинкиси менен кесилишсе (кош бийлик), анын иш жүзүндөгү аягы — кийинки мөөнөт башталганга чейинки күн.
  2. Агымдар (объекттерди пайдаланууга берүү, ИДП өсүшү, инфляция, бюджет): календардык жыл ошол жылдагы күндөрдүн жарымынан көбүндө иш жүзүндө бийликте болгон президентке таандык. Милдетин аткарган күндөр ошол эле адамга эсептелет, Мамытовдун милдетин аткарган күндөрү эч бир президентке эсептелбейт. Эгер эч кимде күндөрдүн жарымынан көбү жок болсо, жыл эч кимге таандык кылынбайт.
  3. Запастар (мамлекеттик карыз, резервдер, эмгек акы, киши башына ИДП): мөөнөттүн башындагы маани — мөөнөттүн биринчи жылынын алдындагы жылдын 31.12 карата, аягындагы — акыркы жылдын 31.12 карата; кызматтагы президентте — датасы менен акыркы жеткиликтүү чекит.
  4. Толук эмес учурдагы жыл кызматтагы президентке таандык, бирок агымдардын жалпы суммаларына жана орточолоруна кирбейт — ал мезгили менен («янв–авг») өзүнчө көрсөтүлөт.
  5. Объекттерди пайдаланууга берүү мурунку 1–3 жылдагы чечимдерди жана каржылоону чагылдырат (курулуштун кечигүүсү), ошондуктан пайдаланууга берүүнү мөөнөттөр боюнча ар кандай салыштыруунун жанында ушул эскертүү турат.
  • Аскар Акаев: 1990-ж., 27-октябрь — 2005-ж., 24-март
  • Курманбек Бакиев: 2005-ж., 25-март — 2010-ж., 6-апрель
  • Роза Отунбаева: 2010-ж., 7-апрель — 2011-ж., 30-ноябрь
  • Алмазбек Атамбаев: 2011-ж., 1-декабрь — 2017-ж., 23-ноябрь
  • Сооронбай Жээнбеков: 2017-ж., 24-ноябрь — 2020-ж., 15-октябрь
  • Садыр Жапаров: 2020-ж., 16-октябрь — 2020-ж., 13-ноябрь (м.а.)
  • Талант Мамытов: 2020-ж., 14-ноябрь — 2021-ж., 27-январь (м.а.)
  • Садыр Жапаров: 2021-ж., 28-январь — азыркы убакытка чейин

Түстүү тилке — бийликтин иш жүзүндөгү аралыктары, анын астындагы ичке сызыктар — юридикалык мөөнөттөр, штрихтөө — милдетин аткаруу.

Иш жүзүндөгү аралыктар жана юридикалык мөөнөттөр

Таблицаны көрсөтүү: иш жүзүндөгү жана юридикалык мөөнөттөр
Президенттердин бийликтеги иш жүзүндөгү аралыктары жана юридикалык мөөнөттөрү
КимИш жүзүндөЮридикалыкТүшүндүрмө
Аскар Акаев27.10.1990 – 24.03.2005
  • 27.10.1990 – 31.08.1991
  • 31.08.1991 – 11.04.2005
Кош бийлик: мураскор келгенден кийин юридикалык мөөнөт дагы 17 күн уланган — бул күндөр мураскорго таандык кылынган
Курманбек Бакиев25.03.2005 – 06.04.2010
  • 25.03.2005 – 14.08.2005 · м.а.
  • 14.08.2005 – 15.04.2010
Кош бийлик: мураскор келгенден кийин юридикалык мөөнөт дагы 8 күн уланган — бул күндөр мураскорго таандык кылынган
Роза Отунбаева07.04.2010 – 30.11.2011
  • 07.04.2010 – 03.07.2010 · м.а.
  • 03.07.2010 – 01.12.2011
—
Алмазбек Атамбаев01.12.2011 – 23.11.2017
  • 01.12.2011 – 24.11.2017
—
Сооронбай Жээнбеков24.11.2017 – 15.10.2020
  • 24.11.2017 – 16.10.2020
—
Садыр Жапаров16.10.2020 – 13.11.2020
  • 16.10.2020 – 14.11.2020 · м.а.
Милдетин аткаруу; күндөр ошол эле адамга эсептелет
Талант Мамытов14.11.2020 – 27.01.2021
  • 14.11.2020 – 28.01.2021 · м.а.
Парламенттин төрагасы катары президенттин милдетин аткаруучу; таандык кылууда жыл албайт
Садыр Жапаров28.01.2021 – азыркыга чейин
  • 28.01.2021 – азыркыга чейин
—
  • 2005: юридикалык жактан Аскар Акаев 11.04.2005 чейин президент бойдон калган, бирок 25.03.2005 тартып президенттин милдетин Курманбек Бакиев аткарган. Акаевдин иш жүзүндөгү мөөнөтү 24.03.2005 аяктайт.
  • 2010: Роза Отунбаеванын Убактылуу өкмөтү 07.04.2010 тартып иштейт, ал эми Курманбек Бакиевдин кызматтан кетүү арызы 15.04.2010 деп даталанган. Бакиевдин иш жүзүндөгү мөөнөтү 06.04.2010 аяктайт.
  • 2020–2021: Садыр Жапаров 16.10.2020 тартып 13.11.2020 чейин президенттин милдетин аткарган, андан кийин 14.11.2020 тартып 27.01.2021 чейин — парламенттин төрагасы Талант Мамытов. Жапаров президенттик кызматка 28.01.2021 киришкен. Жапаровдун милдетин аткарган күндөрү ага эсептелет, Мамытовдуку — эч кимге.

Жыл → президент, 1990–2026

1990: таандык кылынган эмес · 1991–2004: Аскар Акаев · 2005–2009: Курманбек Бакиев · 2010–2011: Роза Отунбаева · 2012–2017: Алмазбек Атамбаев · 2018–2020: Сооронбай Жээнбеков · 2021–2026: Садыр Жапаров

Бардык жылдарды көрсөтүү (37): жыл → президент
  1. 1990таандык кылынган эмес
    • Акаев: 66 күн
  2. 1991Акаев
  3. 1992Акаев
  4. 1993Акаев
  5. 1994Акаев
  6. 1995Акаев
  7. 1996Акаев
  8. 1997Акаев
  9. 1998Акаев
  10. 1999Акаев
  11. 2000Акаев
  12. 2001Акаев
  13. 2002Акаев
  14. 2003Акаев
  15. 2004Акаев
  16. 2005Бакиев
    • Бакиев: 282 күн
    • Акаев: 83 күн
  17. 2006Бакиев
  18. 2007Бакиев
  19. 2008Бакиев
  20. 2009Бакиев
  21. 2010Отунбаева
    • Отунбаева: 269 күн
    • Бакиев: 96 күн
  22. 2011Отунбаева
    • Отунбаева: 334 күн
    • Атамбаев: 31 күн
  23. 2012Атамбаев
  24. 2013Атамбаев
  25. 2014Атамбаев
  26. 2015Атамбаев
  27. 2016Атамбаев
  28. 2017Атамбаев
    • Атамбаев: 327 күн
    • Жээнбеков: 38 күн
  29. 2018Жээнбеков
  30. 2019Жээнбеков
  31. 2020Жээнбеков
    • Жээнбеков: 289 күн
    • Мамытов: 48 күн
    • Жапаров: 29 күн
  32. 2021Жапаров
    • Жапаров: 338 күн
    • Мамытов: 27 күн
  33. 2022Жапаров
  34. 2023Жапаров
  35. 2024Жапаров
  36. 2025Жапаров
  37. 2026Жапаровтолук эмес жыл
  • 1990-жыл эч кимге таандык эмес: Аскар Акаев Кыргыз ССРинин президенти 27.10.1990 гана болгон — бул жылдын жарымынан аз.
  • Инфраструктура датасети баштапкы булакта 1990-жылды Акаевге таандык кылган; бөлүм андай кылбайт — жалпы эреже боюнча 1990-жыл эч кимге таандык кылынбайт. Ошондуктан Акаевдин инфраструктура катарлары боюнча жыйынтыктары датасеттин баштапкы таблицасынан так 1990-жылга айырмаланышы мүмкүн.
  • Учурдагы жыл Садыр Жапаровго таандык, бирок ал толук эмес: агымдардын жалпы суммаларына жана орточолоруна катышпайт.

Датасеттердин даталар боюнча айырмачылыктары

Макроэкономикалык датасетте мөөнөттөр юридикалык эмес, иш жүзүндө кеткен дата боюнча жазылган. Бөлүм президенттердин маалымдамасын жана жогорудагы эрежени колдонот; төмөнкү даталар макродатасеттен алынып, салыштырып текшерүү үчүн берилди (жогорудагы таблицадан бир күнгө айырмаланса, эреже президенттердин маалымдамасы боюнча эсептейт).

  • Аскар Акаев — макродатасет боюнча: иш жүзүндө кеткени 24.03.2005, юридикалык дата 11.04.200527.10.1990 тартып — Кыргыз ССРинин президенти (Жогорку Совет шайлаган); эгемендүүлүк — 31.08.1991; жалпы элдик шайлоо — 12.10.1991. Иш жүзүндө өлкөдөн 24.03.2005-жылы кеткен, кызматтан кетүүсүн парламент 11.04.2005-жылы кабыл алган.
  • Курманбек Бакиев — макродатасет боюнча: иш жүзүндө кеткени 07.04.2010, юридикалык дата 15.04.201025.03.2005 тартып президенттин милдетин аткаруучу (И. Кадырбеков формалдуу түрдө 24–25.03.2005), ант берүү 14.08.2005; иш жүзүндө 07.04.2010-жылы четтетилген, кызматтан кетүү арызы — 15.04.2010.
  • Роза Отунбаева — макродатасет боюнча: иш жүзүндө кеткени 01.12.2011, юридикалык дата 01.12.201107.04.2010 тартып Убактылуу өкмөттүн башчысы; 03.07.2010 тартып өткөөл мезгилдин президенти.
  • Алмазбек Атамбаев — макродатасет боюнча: иш жүзүндө кеткени 24.11.2017, юридикалык дата 24.11.2017
  • Сооронбай Жээнбеков — макродатасет боюнча: иш жүзүндө кеткени 15.10.2020, юридикалык дата 15.10.202015.10.2020-жылы кызматтан кеткен.
  • Садыр ЖапаровПрезиденттин милдетин аткаруучу 15.10–14.11.2020 (андан кийин милдетин аткаруучу — Т. Мамытов, 14.11.2020–28.01.2021); 10.01.2021-жылы шайланган, 28.01.2021-жылы кызматка киришкен.

Агымдар, запастар жана нормалдаштыруулар

Агымдар — бир жылдагы чоңдуктар: мектептердеги орундарды пайдаланууга берүү, турак жай, бюджеттик чыгашалар, ИДП өсүшү. Мөөнөт боюнча алар маалыматтар бар мөөнөттүн толук жылдары боюнча гана кошулат же орточолонот.

Запастар — датага карата чоңдуктар: мамлекеттик карыз, резервдер, орточо эмгек акы, киши башына ИДП. Алар үчүн жалпы сумма эмес, мөөнөттүн башындагы жана аягындагы маани салыштырылат.

Мөөнөттөгү жалпы суммасы

сумма = x₁ + … + xₙ; жылына орточо = сумма / n

Пайдаланууга берилген объекттер, жолдордун жана тармактардын километрлери, бюджеттин чыгашалары. n — мөөнөттүн узундугу эмес, маалыматтар бар жылдардын саны.

Мөөнөттөгү орточо

орточо = (x₁ + … + xₙ) / n

Ставкалар жана үлүштөр — инфляция, жумушсуздук, жакырчылык, бюджеттин сальдосу, ИДПга карата акча которуулар: жылдар боюнча жөнөкөй орточо.

Жылдык орточо арым

темп = ((1 + g₁/100) × … × (1 + gₙ/100))^(1/n) − 1

ИДПнын реалдуу өсүшү: пайыздардын жөнөкөй орточосу эмес, жылдык орточо татаал темп.

Мөөнөттүн аягында

башы = мөөнөттүн алдындагы жылдын 31.12; аягы = акыркы жылдын 31.12

Кызматтагы президентте аягы — акыркы жеткиликтүү дата. Өзгөрүү = аягы − башы; пайыз менен — баштапкы мааниге карата, үлүштөр үчүн — пайыздык пункттар менен.

Нормалдаштыруулар

Жылына орточо

мөөнөттөгү сумма / маалыматтар бар n жыл

Ар кандай узундуктагы мөөнөттөрдү салыштырууга мүмкүндүк берет: Отунбаевада эки жыл, Акаевде — он төрт.

Жылына 10 миң тургунга

жылдын мааниси / жылдын калкы × 10 000 → жылына орточо

Калктын өсүшүн эске алат: жылдык маани ошол эле жылдагы калктын санына бөлүнөт, андан кийин мөөнөттүн жылдары боюнча орточолонот.

ИДПга карата %, жылына орточо

жылдын мааниси / жылдын ИДПсы × 100 → жылына орточо

Сом менен акча агымдары үчүн гана: инфляцияны жана экономиканын өсүшүн алып салат. ИДП — учурдагы баалар менен, миллион сом.

«10 миң тургунга» үчүн калк: World Bank WDI API, SP.POP.TOTL — «Population, total» (lastupdated 2026-07-13)

«ИДПга карата %» үчүн ИДП: Нацстатком КР, табл. 1.01.00.01 «Национальные счета в текущих ценах»; Нацстатком КР, табл. 1.01.00.07 «ВВП в текущих ценах»

  • Толук эмес учурдагы жыл жана жыл ичиндеги датага карата маанилер толук жылдар менен аралашпайт: мөөнөттүн жыйынтыгына кирбейт жана өзүнчө көрсөтүлөт.
  • Нормалдаштыруусуз сом менен суммалар — номиналдык, инфляцияга оңдолгон эмес жана барактарда белгиленген. Мөөнөттөрдүн ортосунда акчаны ИДПга карата пайыз же доллар менен салыштырган оң.
  • Объекттерди пайдаланууга берүү мурунку 1–3 жылдагы чечимдерди жана каржылоону чагылдырат: курулуштун кечигүүсү тууралуу эскертүү пайдаланууга берүүнү ар бир салыштыруунун жанында турат.
  • Маалымат жок — бул нөл эмес: маалыматсыз жылдар жалпы суммаларга жана орточолорго катышпайт, алардын саны сандын жанында көрсөтүлөт («6 жылдын 5 боюнча маалымат»).
  • Бөлүм жыйынтык рейтингдерди жана «натыйжалуулук индекстерин» түзбөйт: булактары менен салыштырууга боло турган көрсөткүчтөр гана. Өзгөрүүлөр бейтарап — «көбүрөөк» же «азыраак» деп жазылат.

Өзгөрүүлөрдүн жана салыштыруунун түсү

Бөлүмдүн барактарындагы өзгөрүүлөр бейдж менен белгиленет: сандын белгиси (+/−) багытты (өсүү же төмөндөө) көрсөтөт, ал эми түс жана белги — ал көрсөткүчтүн өзү үчүн каалаган багытка дал келеби (✓ — ооба, «!» — жок). Белги түстөрдү ажыратпаган окурман үчүн да маанини сактайт. Бул көрсөткүчтүн касиети, президентке баа эмес, ошондуктан жазуулар бейтарап: «көбүрөөк / азыраак», «жогору / төмөн».

  • Жашыл, белгиси ✓ — көрсөткүч үчүн каалаган тарапка өзгөрүү: мектептерде көбүрөөк орун пайдаланууга берилди, инфляция төмөн, ИДПга карата карыз азыраак.
  • Кызыл, белгиси «!» жана алкагы бар — каалабаган тарапка: инфляция же жакырчылык жогору, мамлекеттик карыз көбүрөөк.
  • Боз — дээрлик өзгөрүүсүз («=») же бейтарап көрсөткүч (жебе — багыт гана). Сан ар дайым көрүнүп турат.

Кайсы багыт каалаган деп эсептелет

Тизмелер бейджтер боёлгон ошол эле таблицадан түзүлөт — салыштыруунун бардык 26 көрсөткүчү үчүн.

Өсүү каалаган14

Социалдык объекттерди пайдаланууга берүү, тармактар жана камтуу, экономиканын өсүшү, резервдер, доллардагы эмгек акы, бюджеттин сальдосу.

  • КРУБдун дүң эл аралык резервдери
  • ИДПнын реалдуу өсүшү
  • Киши башына ИДП (Дүйнөлүк банк)
  • Мамлекеттик бюджеттин сальдосу, ИДПнын %
  • Доллар менен орточо айлык эмгек акы (эсептөө)
  • Мектептерди пайдаланууга берүү (окуучу орундары)
  • Бала бакчаларды пайдаланууга берүү (орундар)
  • Ооруканаларды пайдаланууга берүү (керебеттер)
  • Поликлиникаларды пайдаланууга берүү (сменадагы катталуулар)
  • Турак жайды пайдаланууга берүү
  • Электр энергиясын өндүрүү, баары
  • Катуу жабуулуу автожолдорду пайдаланууга берүү (Улутстатком)
  • Суу түтүк тармактарын пайдаланууга берүү
  • Газ тармактарын пайдаланууга берүү

Төмөндөө каалаган7

Каалаган бирдиктеги карыз, инфляция, жакырчылык, жумушсуздук, электр энергиясынын таза импорту.

  • Мамлекеттик карыз, ИДПнын % (Финансы министрлиги)
  • Тышкы мамлекеттик карыз
  • Мамлекеттик карыз, баары
  • Инфляция (КБИ), орточо жылдык
  • Жакырчылыктын деңгээли
  • Жумушсуздук (ЭЭУнун баасы)
  • Электр энергиясынын таза импорту (эсептөө)

Бейтарап — түссүз5

Сом менен номиналдык суммалар (алардын өсүшү баалардын эсебинен гана болушу мүмкүн) жана талаштуу көрсөткүчтөр: акча которуулар — бул үй-бүлөлөрдүн кирешеси да, эмгек миграциясына көз карандылык да.

  • Ички мамлекеттик карыз
  • Мамлекеттик бюджеттин чыгашалары
  • Акча которуулары, ИДПнын %
  • Социалдык объекттерди оңдоо, баары
  • Мектептерди оңдоо

«Ошол деңгээлде» босогосу

Үлүштөр менен ставкаларда 0,5 п.п.дан, калган көрсөткүчтөрдө 1%дан аз өзгөрүү «дээрлик өзгөрүүсүз» деп эсептелет: бейдж боз, «≈» белгиси менен, сан көрүнөт. Босого бардык көрсөткүчтөр үчүн бирдей.

Өзгөрүү кантип жазылат

  • Үлүштөр жана ставкалар (ИДПнын %ы, инфляция, жакырчылык) — пайыздык пункттар менен: «+3,2 п.п.». Пайыздан пайызды эсептебейбиз.
  • Көрсөткүч эки эсе жана андан көп өссө — эселеп: «×2,05».
  • Калган деңгээлдер — базага карата пайыз менен: «+80%», «−17%».
  • База нөл же терс болсо, же белги өзгөрсө — көрсөткүчтүн өз бирдиктеринде.

Эмне менен салыштырабыз

  • Өткөн жылга — иш жүзүндөгү мааниси бар мурунку жылга. Боштукту аттап өтпөйбүз: өткөн жыл боюнча маалымат жок болсо, бейдж да жок. Катардын үзүлүшү аркылуу (методиканын өзгөрүшү, чек ара реформасы) салыштырбайбыз.
  • Мурунку мөөнөткө — маалыматы бар эң жакынкы мурунку мөөнөткө, ошол эле ченемде: агымдар — жылына орто эсеп менен, ставкалар — орточо же жылдык орточо арым, запастар — мөөнөттүн аягында. Базаны «пайдалуураак жерден» тандабайбыз: эреже бардык көрсөткүчтөр үчүн бирөө. Мөөнөттөрдүн ортосунда катардын үзүлүшү (булактын же методиканын өзгөрүшү) болсо, бейдж жок, ал эми мөөнөттөрдүн ичиндеги эң жогорку же эң төмөнкү маани катардын салыштырылуучу бөлүгү боюнча гана эсептелет.
  • «Эки жыл» барагында — тандалган экинчи жыл биринчисине карата; алардын ортосунда катардын үзүлүшү болсо, бейдждин ордуна «катардын үзүлүшү» деп жазылат.

Симметрия эрежеси

Бардык өзгөрүүлөр бир эреже менен эсептелет жана көрсөтүлөт. Бейдж жашыл болгондо гана чыгып калбайт, ал эми кызыл өзгөрүүлөр жашырылбайт жана башка түскө боёлбойт. Эң жогорку же эң төмөнкү маани («2008-жылдан бери эң чоң», «6 мөөнөттүн ичинен эң жогорку») каалаган жана каалабаган маанилер үчүн бирдей белгиленет.

Эмнелер боёлбойт

Божомолдор, расмий билдирүүлөр, ЖМКнын кабарлары, фактылардын жыйындылары жана тактоону талап кылган маанилер. Божомол жана билдирүү — жетишкендик эмес, ошондуктан алардын факт менен салыштыруусу боз бойдон калат.

Реалдуу эмгек акы — news.kg эсеби

Улуттук статистика комитети сом менен номиналдык орточо эмгек акыны жарыялайт. Баалардын өсүшүн алып салуу үчүн news.kg реалдуу өсүштү эсептейт: жылдын эмгек акысынын өткөн жылдын эмгек акысына катышы ошол эле жылдын керектөө бааларынын индексине бөлүнөт. Эки чоңдук тең — жылдык орточо. Маанилердин бири жок жыл — нөл эмес, «маалымат жок».

реалдуу өсүш = (ЭА(Y) ÷ ЭА(Y−1)) ÷ (1 + КБИ(Y) ÷ 100) − 1, мында ЭА — жылдын орточо номиналдык эмгек акысы, КБИ — жылдагы инфляция, %

Мисал, 2025: 42 493 ÷ 36 047 ÷ (1 + 8,2 ÷ 100) − 1 = +8,9%.

Эсептин булактары: Нацстатком КР, табл. 1.07.00.13 «Заработная плата по территории» (среднемесячная номинальная начисленная); World Bank WDI API, FP.CPI.TOTL.ZG — «Inflation, consumer prices (annual %)» (lastupdated 2026-07-13)

Билдирүүлөрдүн түрлөрү жана маалыматтардын белгилери

Бөлүмдөгү ар бир сан билдирүүнүн түрү менен белгиленген — түс менен гана эмес, белги жана сөз менен. Расмий билдирүүлөр эч качан статистика менен бир сызык же бир мамыча болуп тартылбайт.

Статистика
Расмий статистика: Улутстатком, Финансы министрлиги, Улуттук банк, БШК.
Эл аралык баа
Эл аралык уюмдардын баалоолору жана болжолдору: ЭВФ, Дүйнөлүк банк, АӨБ, ЕАӨБ.
Расмий билдирүү
Бийлик органдарынын көз карандысыз текшерилбеген билдирүүлөрү жана максаттары. Пунктир алкагы, билдирген адамы жана датасы менен өзүнчө карточкалар катары көрсөтүлөт.
ЖМК маалыматы боюнча
ЖМКнын басылмасындагы сан (Kaktus.media, Economist.kg, 24.kg ж.б.), маалыматта мекеменин баштапкы булагы жок. Бул мамлекеттик статистика эмес: маани басылманын редакциясынын баяндоосу же баалоосу болушу мүмкүн.
news.kg эсеби
Расмий катарлардын негизинде news.kg эсептегени: долларга кайра эсептөө, мөөнөттөр боюнча жыйынтыктар, үлүштөр.
Окуя
ЖМК же энциклопедия ырастаган окуянын фактысы (хроника).
Маалымкат
Маалымдама маалыматтар: мөөнөттөрдүн даталары, өмүр баяндык маалыматтар.

Маанилердин белгилери

Толук эмес мезгил
Толук эмес жыл же жыл ичиндеги датага карата маани (мисалы, январь–август). Толук жылдар менен бир катарга коюлбайт — көңдөй маркер же штрихтөө менен тартылат.
Алдын ала маалыматтар
Алдын ала маалыматтар: булак тарабынан тактала берет.
Болжол
Болжол, факт эмес: пунктир жана кимдин болжолу экени жазылган көлөкөлүү аймак.
news.kg кайра эсептеген
news.kg кайра эсептегени (мисалы, 2020-жылга чейинки мамлекеттик карыз доллар менен): көңдөй маркер жана шилтеме.
Текшерүүнү талап кылат
Маани автоматтык түрдө алынган жана баштапкы булак менен текшерүүнү талап кылат, ошондуктан негизги көрсөткүчтөргө чыгарылбайт.
Маалымат жок
Булак бул мезгил же көрсөткүч боюнча маани жарыялабайт: боштук нөл же коңшу маани менен эмес, «маалымат жок» белгиси менен көрсөтүлөт.

Катарлардын үзүлүшү жана салыштырууга боло тургандыгы

Булак же методика алмашканда катар унчукпай бириктирилбейт: графиктерде «катардын үзүлүшү» белгиси коюлат, ал эми бул жерде ар бир үзүлүштүн себеби көрсөтүлгөн.

  • 2002

    КРУБдун дүң эл аралык резервдери

    2002-жылга чейин — Дүйнөлүк банк (алтын менен), 2002-жылдан — декабрдын аягына КРУБ.

  • 2019

    Учурдагы баалар менен ИДП, сом

    2019-жылдан — УЭС-2008 боюнча эсеп; 2019-жылга чейинки жана андан кийинки катар салыштырылбашы мүмкүн.

  • 2006

    ИДПнын реалдуу өсүшү

    2006-жылга чейин — Дүйнөлүк банк (WDI), 2006-жылдан — Улутстатком.

  • 2019

    Ички мамлекеттик карыз, ИДПнын % · Тышкы мамлекеттик карыз, ИДПнын % · Мамлекеттик карыз, ИДПнын % (Финансы министрлиги) · Мамлекеттик бюджеттин сальдосу, ИДПнын %

    Бөлүүчү — Улутстаткомдун ИДПсы: 2019-жылдан ал СНС-2008 боюнча эсептелет (кайра кароо ИДПнын деңгээлин көтөргөн: 2020-ж. — кайра кароого чейинки 601,8 млрд сомдун ордуна 639,7 млрд сом), 2019-жылга чейин — мурунку методика боюнча; 2019-жылга чейинки жана андан кийинки үлүштөр түздөн-түз салыштырылбайт.

  • 2020

    Ички мамлекеттик карыз · Тышкы мамлекеттик карыз · Мамлекеттик карыз, баары

    2020-жылга чейин — Финансы министрлигинин/Улутстаткомдун сомдук маалыматтарын КРУБдун жыл аягындагы курсу боюнча news.kg кайра эсептегени; 2020-жылдан — Финансы министрлигинин расмий долларлык баасы.

  • 1996

    Инфляция (КБИ), орточо жылдык

    1993–1995-жылдар — ЭВФ WEO, 1996-жылдан — Дүйнөлүк банк.

  • 2026

    Инфляция (КБИ), орточо жылдык

    2026-жыл — Улутстаткомдун ыкчам маалыматы.

  • 2000

    Жакырчылыктын деңгээли · Айыл жергесиндеги жакырчылыктын деңгээли · Шаарлардагы жакырчылыктын деңгээли

    2000-жылга чейин — жалпы чыгашалар боюнча; 1996–1999-жылдар кийинки жылдар менен методологиялык жактан салыштырылбайт.

  • 2022

    Акча которууларынын агымы (банк каналдары)

    2022-жылдан КРУБ башка төлөм каражаттарын кошту — катардын үзүлүшү.

  • 2007

    Мамлекеттик бюджеттин сальдосу · Мамлекеттик бюджеттин сальдосу, ИДПнын % · Мамлекеттик бюджеттин чыгашалары · Мамлекеттик бюджеттин кирешелери

    2007-жылдан — GFS-2001 классификациясы; 2006/2007-жылдардын чегиндеги катарларды түздөн-түз салыштырууга болбойт.

  • 2020

    Спорттук курулмалардын саны · Спорт аянтчалары жана талаалары · Спорт залдары · 1500 жана андан көп орундуу стадиондор · Сүзүү бассейндери

    Катар «Кыргызстан сандарда» жыйнагынын ар кайсы басылыштарынан чогултулган: 2017–2019 — 2022-жылдагы басылыш, 2020–2024 — 2025-жылдагы басылыш (2020–2021-жылдардын маанилери басылыштарда дал келбейт).

  • 2003

    Электр энергиясынын импорту (агымдарды кошкондо)

    1990–2002-жылдардагы импорт Улутстаткомдун электр балансында — Борбордук Азиянын бириккен энергетикалык системасынын алкагындагы «иш жүзүндө агымдарды кошкондо»; 2003-жылдан кийинки импорт менен салыштырууга келбейт.

  • 2011

    Электр энергиясын өндүрүү, баары

    1992–2010-жылдары — ОКОНХ классификациясы, 2011-жылдан — ГКЭД-3.

  • 2024

    ГЭСтердин кубаттуулуктарын пайдаланууга берүү

    Булактагы бирдик: 2016–2023-жылдары — МВА, 2024-жылы — МВт.

  • 2013

    Темир жол транспорту менен жүк ташуу

    2013-жылдан — ведомстволук транспортту эсепке албаганда.

  • 2016

    Темир жол транспорту менен жүк ташуу

    2015→2016-жылдардагы секирик булакта шилтеме менен белгиленген; 2016-жылга чейинки жана андан кийинки салыштырмалуулук тастыкталган эмес.

Аймактык катарлар

  • 2024

    78 аймактык катар

    2024-жылдан — административдик-аймактык реформа: Бишкек менен Оштун чектерине Чүй жана Ош облустарынын айылдары кошулган; Бишкек, Ош шаары, Чүй жана Ош облустары боюнча катарлар 2023 менен 2024-жылдардын ортосунда салыштырылбайт.

  • 2019

    Дүң аймактык продукт

    2019-жылдан — УЭС-2008, ЭИМК-3.

  • 2019

    Киши башына ДАП

    2019-жылдан — УЭС-2008.

  • 2024

    ГЭСтердин кубаттуулуктарын пайдаланууга берүү

    Булактагы бирдик: 2016–2023-жылдары — МВА, 2024-жылы — МВт.

Салыштырууга боло тургандык боюнча эскертүүлөр

  • Мамлекеттик карыз: Финансы министрлиги/Улутстатком — борбордук өкмөт (жергиликтүү бюджеттерсиз жана мамлекеттик ишканаларсыз); ЭВФтин GGXWDG — мамлекеттик башкаруу сектору; Дүйнөлүк банктын GC.DOD — GFS боюнча борбордук өкмөт, катар 2014-жылдан; IDS DT.DOD.DPPG — тышкы гана, ЭВФсиз. Бир графикте жазуусуз аралаштырбаңыз.
  • Карыз/ИДП: Финансы министрлиги ИДП такталганда катышты кайра эсептейт (2024: 2025-жылдын октябрындагы бюллетенде 37,6% → 2026-жылдын отчетторунда 36,2%). ЭВФ 2025-жыл үчүн 36,0% берет, ал эми Финансы министрлигинде 39,45% — ИДП жана камтылышы башка. 2020–2021-жылдар үчүн Финансы министрлигинин бюллетени кайра каралганга чейинки ИДП боюнча 67,6% жана 59,0% берет; катарда — учурдагы ИДПга карата 63,6% жана 55,8% (ЭВФ менен дал келет), Финансы министрлигинин баштапкы сандары өзүнчө сакталган.
  • 2020-жылга чейинки USD менен карыз — news.kg сом менен маалыматтарды КРУБдун жыл аягындагы курсу боюнча кайра эсептегени; тышкы карыздын сом менен баасы девальвация учурунда секирип турат.
  • ИДП: 2019-жылдан тартып — УЭС-2008; 1990–1992 — сомго кайра эсептелген. Улутстаткомдун доллар менен ИДПсы — 2006-жылдан тартып; андан мурун — Дүйнөлүк банк.
  • Мамлекеттик бюджет: 2006/2007-жылдардын чегинде классификациянын үзүлүшү (GFS-2001). ЭВФтин rev/exp — Социалдык фонду менен мамлекеттик башкаруу сектору, камтылышы башка.
  • Акча которуулар: BoP-баалоо (WB, ИДПга карата %) ≠ КРУБдун банк каналы; КРУБдун катарында 2022-жылы үзүлүш бар (башка төлөм каражаттары кошулган).
  • ТЧИ: WB — төлөм балансы боюнча таза агым; Улутстатком — изилдөө боюнча дүң түшүү; маанилер бир топ айырмаланат.
  • Жакырчылык: улуттук чек (Улутстатком) эл аралык чек менен ($3,00/күн, 2021-жылдын САЖПсы, WB) салыштырылбайт. 2021-жылы методика өзгөргөнү текшерилген эмес.
  • Инфляция: 1993–1995 — ЭВФ, 1996–2025 — Дүйнөлүк банк (экөө тең — жылдык орточо КБИ); 2026 — жылдык катарда январь–август январь–августка карата гана (толук эмес мезгил); августтан августка жана декабрга карата — 2026-жылдын акыркы маалыматтарынын жыйынтыгында.
  • Резервдер: 2002-жылга чейин — WB (алтынды кошо), 2002-жылдан тартып — КРУБ (дүң). 2024–2026-жылдардагы өсүштүн себептери (алтын/операциялар) датасетте ажыратылган эмес.
  • Менчик түрлөрү боюнча турак жайды пайдаланууга берүү, баары: Менчик түрлөрү боюнча катар (1.02.00.11-табл.). Турак жайды пайдаланууга берүүнүн негизги катары — «аймак боюнча» (1.02.00.12-табл.): 1995–1996-жылдары (тегеректөө) жана 2024-жылы (Улутстаткомдун басылмаларында 1 365,1 жана 1 573,4 миң м²) айырмалар бар.
  • Жолдорду асфальттоо жана оңдоо: расмий билдирүүлөр: Ведомстволордун сандары (Транспорт министрлиги, Финансы министрлиги) өз ара жана Улутстатком менен айырмаланат: методикалар ар башка.
  • Катуу жабуулуу автожолдорду пайдаланууга берүү (Улутстатком): Улутстатком: катуу жабуулуу жолдорду «пайдаланууга берүү» — Транспорт министрлигинин «оңдолгон/асфальт төшөлгөн км» көрсөткүчү эмес; ведомстволордун сандары өзүнчө билдирүүлөр катары берилет.
  • Учурдагы баалар менен ИДП, доллар: Улутстатком долларлык ИДПны 2006-жылдан бери жарыялайт; мурунку жылдар үчүн — Дүйнөлүк банктын катары.
  • Мамлекеттик карыз, ИДПнын % (Финансы министрлиги): 2020–2021-жылдар учурдагы ИДПга карата кайра эсептелген (63,6% жана 55,8%); Финансы министрлигинин бюллетенинде — кайра каралганга чейинки ИДП боюнча 67,6% жана 59,0%. Финансы министрлигинин катары (борбордук өкмөт) ЭВФтин (мамлекеттик башкаруу сектору) жана Дүйнөлүк банктын катарлары менен салыштырылбайт.
  • Мамлекеттик башкаруу секторунун дүң карызы, ИДПнын % (ЭВФ): ЭВФ: мамлекеттик башкаруу сектору; Финансы министрлигинин катары (борбордук өкмөт) менен бир графикте жазуусуз аралаштырбаңыз.
  • Жакырчылыктын деңгээли: 2021-жылдагы өсүш (25,3% → 33,3%) Улутстаткомдун басылмалары менен тастыкталган; жакырчылыктын чеги өзгөргөнү тастыкталган эмес.
  • Акча которууларынын агымы (банк каналдары): КРУБдун банк каналы; төлөм балансы боюнча жеке которуулардын баасы менен салыштырылбайт.
  • Эл аралык чек боюнча жакырчылык (Дүйнөлүк банк): 2021-жылдын СЖП боюнча күнүнө 3,00 $ чеги; жакырчылыктын улуттук чеги менен салыштырылбайт.
  • Турак жайды пайдаланууга берүү: Турак жайды ишке берүүнүн канондук катары (Улутстатком, 1.02.00.12-табл. «аймак боюнча»). Менчик түрлөрү боюнча катар (1.02.00.11-табл.) андан айырмаланат: 1995–1996-жылдар — тегеректөө (325,2 жана 341,4 миң м² ордуна 325 жана 341), 2024-жыл — 1 573,4 жана 1 365,1 миң м² (Улутстаткомдун басылмаларындагы айырма).
  • Клубдарды жана маданият үйлөрүн оңдоо: Иш жүзүндөгү баалардагы номиналдык сом, инфляцияга оңдоосуз.
  • Ооруканаларды оңдоо: Иш жүзүндөгү баалардагы номиналдык сом, инфляцияга оңдоосуз.
  • Бала бакчаларды оңдоо: Иш жүзүндөгү баалардагы номиналдык сом, инфляцияга оңдоосуз.
  • Поликлиникаларды оңдоо: Иш жүзүндөгү баалардагы номиналдык сом, инфляцияга оңдоосуз.
  • Мектептерди оңдоо: Иш жүзүндөгү баалардагы номиналдык сом, инфляцияга оңдоосуз.
  • Социалдык объекттерди оңдоо, баары: Иш жүзүндөгү баалардагы номиналдык сом, инфляцияга оңдоосуз.

Маалыматтар жана факт-чекерлердин текшерүүсү

Бөлүмдүн алты датасетинин ар бирин жарыяланганга чейин факт-чекерлер көз карандысыз текшеришкен: негизги сандарды баштапкы булактар менен салыштырышкан, табылган каталарды оңдошкон жана текшерүүгө мүмкүн болбогондорду белгилешкен. Төмөндө — алардын корутундусу жана оңдоолордун, текшерилбеген билдирүүлөрдүн жана боштуктардын толук тизмелери.

Президенттер: мөөнөттөр, шайлоолор, хроника

Негизинен ишенимдүүТекшерилген маанилер: 55Текшерүү журналында: оңдоолор — 18, текшерүү мүмкүн болбоду — 8

Маалыматтар эмнени камтыйт

Акаевден (27.10.1990 тартып Кыргыз ССРинин президенти катары) учурдагы Жапаровго чейин алты президент, 2026-10-06 карата мөөнөттөрдүн бардык даталары; плюс милдетин аткаруучу Мамытов. Даталар булактар боюнча текшерилди: - Акаев: 27.10.1990, андан кийин 31.08.1991, андан кийин 11.04.2005 (24.03 качып кеткен, кызматтан кетүүгө 04.04 Москвада кол койгон); - Бакиев: 25.03.2005 тартып милдетин аткаруучу, ант берүү 14.08.2005, кетиши 15.04.2010; - Отунбаева: 07.04.2010 тартып Убактылуу өкмөттүн башчысы, ант берүү 03.07.2010, бийликти 01.12.2011-жылы өткөрүп берген; - Атамбаев: 01.12.2011–24.11.2017; - Жээнбеков: 24.11.2017–15.10.2020 (парламент кызматтан кетүүнү 16.10 кабыл алган); - Жапаров: милдетин аткаруучу 16.10–14.11.2020, 28.01.2021 тартып президент, кезектеги шайлоо 27.01.2027. Өкмөт башчылары 1991-жылдан Касымалиевди кошо алганда ар бир президенттик мөөнөт боюнча жазылган. Ал жок дегенде 2026-жылдын майына карата кызматта, октябрда бул кайра текшерилген жок. Бул 42 жазуу; Жапаров жана Исаков эки тизмеде турат, анткени алардын мөөнөтү президенттердин алмашуусуна туш келген. Шайлоолор: президенттик 1991, 1995, 2000, 2005, 2009, 2011, 2017, 2021; референдумдар 1994, 2003, 2007, 2010, 2016, 2021; парламенттик 2007, 2010, 2015, 2020, 2021, 2025. Commonsтон портреттер бардык алты президентте жана Мамытовдо бар. Файлда булагы бар бардыгы 233 объект жана 94 уникалдуу булак.

Маалыматтардагы боштуктар10
  • president.kg сайты барактарды JavaScript аркылуу (Next.js) берет, ошондуктан андан расмий өмүр баяндарды жана хрониканы алуу мүмкүн болгон жок. Файлда Жапаровдун расмий портретинин авторлугунда айтылгандан башка president.kg сайтына бир да шилтеме жок. Расмий билдирүүлөр керек болсо, аларды браузер аркылуу алуу керек.
  • 2020-жылга чейин шилтемелердин көпчүлүгү Википедияга (ru/en) жана ЖМКга алып барат. www2.osce.org сайты ачылган жок (DNS катасы), БШКнын архиви каралган жок. Жарыялоонун алдында шилтемелерди БШКнын жыйынтыктоочу протоколдоруна жана ЕККУ/ДИАУБдун отчетторуна алмаштыруу керек.
  • 1995–2017-жылдардагы шайлоолордогу пайыздар англисче Википедиянын инфобокстарынан алынган жана БШКнын расмий маалыматтарынан ондон бир үлүшкө айырмаланышы мүмкүн. Мисалы, 2005-жыл: Википедияда 89,50%, расмий ≈88,7% менен салыштырганда; 2017-жыл: 54,67%, орусча Википедиядагы 54,76% менен салыштырганда. Ар бир ушундай сандын noteдо белгиси бар.
  • Даталардагы жана сандардагы айырмачылыктар noteдо белгиленген: 1991-жылдагы шайлоо — 12 же 13-октябрь; «Кант» базасы — 2001 же 2003-жыл; Бакиевдин кызматтан кетиши — 15 же 16.04.2010; Үсөновдун дайындалышы — 21.10 же 21.12.2009; 2007-жылдагы референдумдун жыйынтыктары — 95%дан ашык же 76,1%; Отунбаеванын туулган жери — Фрунзе же Боо-Терек; 7.04.2010-жылы курман болгондор — 86 же 87; 2027-жылдагы шайлоонун датасы — Конституциялык соттун чечими боюнча 24.01, андан кийин мыйзам боюнча 27.01.
  • 28.11.2021-жылдагы парламенттик шайлоодо жыйынтыктоочу катышуу табылган жок, саат 20:00гө карата алдын ала 32,25% гана көрсөтүлгөн. inform.kz барагы жабык (403 катасы), ЕККУнун отчету ачылган жок.
  • 2030-жылга чейинки Улуттук программада «ИДПнын 60%ынан ашпайт» деген карыз көрсөткүчүнүн формулировкасы түшүнүксүз: сөз тышкы карыз жөнүндөбү же бүт мамлекеттик карыз жөнүндөбү. Сан economist.kg сайтынын баяндоосунан алынган, №178 жарлыктын тексти окулган жок.
  • Өкмөт башчылары үчүн кыргызча аттары көрсөтүлгөн эмес. Премьердин талаштуу милдетин аткаруучусу А. Батырбеков (9–14.10.2020) тизмеге кошулган жок, noteдо гана айтылган.
  • Commonsто Акаевдин президент болуп турган учурдагы портреттери өтө кичинекей (138–549 px). Ошондуктан негизги портрет — FAL лицензиясындагы 2016-жылдагы сүрөт, ал эми 1994 жана 2001-жылдардагы сүрөттөр (CC BY 4.0) запастык варианттар катары берилди.
  • Отунбаеванын жана Атамбаевдин хроникасы — 9 окуядан, бул диапазондун төмөнкү чеги. 30.08.2016-жылы КЭРдин элчилигинин жанындагы террордук акт, 2019-жылдагы ШКУнун саммити жана Датка–Кемин ЭБЛинин ишке киргизилиши кошулган жок: алар боюнча текшерилген булактар табылган жок.
  • 2022–2024-жылдардагы «Кумтөрдүн» казып алуу жана пайда сандары табылды (компаниянын расмий отчеттору economist.kg баяндоосунда), бирок хроникага киргизилген жок, анткени бул көбүрөөк экономикалык маалыматтар. Керек болсо, аларды экономикалык маалыматтар топтомуна коюу керек.
Датасеттин шарттуу эрежелери жана эскертүүлөрү4
  • 1991–2017-жылдардагы президенттик шайлоолордо жеңүүчүлөрдүн үлүштөрү — БШКнын расмий жыйынтыктары (24.kg аркылуу). Англисче Википедия үлүштү «баарына каршысыз» жарактуу добуштардан эсептейт, ошондуктан анын сандары 0,4–1,9 п.п. жогору; алар noteдо келтирилген.
  • 1990–2020-жылдардагы мезгил үчүн шилтемелердин бир топ бөлүгү экинчилик булак катары Википедияга (ru/en) алып барат; жарыялоодо баштапкы булактарга (БШК, ЕККУ/ДИАУБ, cbd.minjust.gov.kg) алмаштыруу сунушталат.
  • Бейтарап, фактыларга негизделген. Режимдерге баа берүүлөр жана мүнөздөмөлөр киргизилген жок.
  • Негизги сандарды көз карандысыз салыштыруу: шайлоолордогу үлүштөр БШКнын маалыматтары менен алмаштырылды, 2021-жылдагы жыйынтыктоочу катышуу кошулду (34,94%, БШК), УӨП-2030дагы тышкы мамлекеттик карыз боюнча көрсөткүч, Камбар-Ата-1дин өндүрүүсү, 2018-жылдагы Көчмөндөр оюндарынын ачылыш датасы, Жээнбековдун мөөнөтүнүн аягы (16.10.2020) такталды; булактар менен ырасталбаган деталдар алынып салынды (4 сом/$ курсу, «Дубай», «Адилеттин» сыны, 19.03.2025-жылдагы ратификация датасы).
Факт-чектин техникалык журналы

Текшерүүчүлөрдүн жазуулары редакциялык иштетүүсүз, кандай болсо ошондой: датасеттердин катарларынын жана талааларынын аталыштары менен. Бул окурман үчүн текст эмес, текшерүүнүн протоколу; журналдагы пункттардын саны текшерилген маанилердин саны менен салыштырылбайт.

Отчеттун ырасталган пункттары35
  • Жапаров 10.01.2021: 1 395 529 добуштун 1 105 248и, 79,2% (24.kg/180664, БШКнын маалыматтары)
  • 11.04.2021-жылдагы референдум: 79,24% «макул», катышуу 37,07% (24.kg/192818)
  • Шайлоо 27.01.2027, январдын төртүнчү шаршембиси: ЖК мыйзамды 9.09 кабыл алган, президент 17.09.2026-жылы кол койгон (economist.kg 2026/09/18). Жапаров экинчи мөөнөткө барарын билдирген
  • КС 17.02.2026: алты жылдык мөөнөт кыскарбайт жана 2021-жылдагы Конституция боюнча биринчи болуп эсептелет; КСтин чечиминин өзүндө 24.01.2027 деген дата турган (informburo.kz)
  • Баткен 2021: 36 адам курман болгон (economist.kg), 189 адам жабыркаган (24.kg/192809)
  • 2022-жылдын сентябры: 63 адам курман болгон (24.kg/247107, Саламаттык сактоо министрлиги, 04.10.2022)
  • Кумтөр 04.04.2022: Centerra компаниясынын 77,4 млн акциясы, болжол менен 26%
  • Камбар-Ата-1: 1 860 МВт, үлүштөр 34/33/33 (ырасталды, бирок economist.kg сайтынын 15.04.2024-жылдагы башка макаласы менен; баштапкы шилтемеде бул сандар жок, шилтемелер кошулду)
  • КЭР–КР–ӨзР темир жолу: 06.06.2024-жылы Пекинде кол коюлган, үлүштөрү 51/24,5/24,5 (үлүштөр — economist.kg 2024/06/07, булак алмаштырылган)
  • Энергетикадагы өзгөчө кырдаал режими: 24.07.2023-жылдагы жарлык, 01.08.2023 тартып 31.12.2026 чейин колдонулат
  • 30.11.2025-жылдагы ЖКга шайлоо: 4 294 243 шайлоочунун 1 584 446сы, катышуу 36,90%, 87 депутат шайланган, №13 округ жараксыз деп табылган
  • УӨП-2030 (№178 жарлык): $30 млрд, киши башына $4 500, өсүш 8%, жумушсуздук 5%, инвестициялар ИДПнын ≥20%
  • «Менин үйүм 2021–2026»: кеминде 7 500 үй-бүлө, 150 миң м², 5 млрд сом
  • 2010-жылдын апрели: 86 адам курман болгон (24.kg/325051)
  • Ташиев 10.02.2026-жылы кызматтан бошотулган, 2020-жылдын октябрынан тартып УКМКны жетектеген; Чек ара кызматы ошол эле күнү УКМКнын курамынан чыгарылган (economist.kg/kaktus)
  • Акаев 27.10.1990-жылы шайланган: 179 добуш, Исановго 62 добуш (орусча Википедия)
  • 1991: 95,33% (24.kg аркылуу БШКнын маалыматы боюнча); 1994-жылдагы референдум — болжол менен 89%, катышуу 86%; 2010-жылдагы референдум — 1 777 339 «макул» жана 158 373 «каршы»; 2016-жылдагы референдум — 948 185 «макул» жана 185 140 «каршы»
  • 1995/2000/2005/2009/2011/2017-жылдар боюнча англисче Википедиядагы сандар туура көчүрүлгөн (бирок бул БШКнын маалыматтары эмес, оңдоолорду караңыз)
  • Үсөнов 21.10.2009-жылы премьер болгон (англисче Википедия, Daniar Usenov макаласы); 21.12.2009 варианты четке кагылат
  • Манас: база 2001-жылдын декабрында ачылып, 03.06.2014-жылы жабылган; Кант 23.10.2003-жылы ачылган
  • Желек: мыйзамга 22.12.2023-жылы кол коюлган, жаңы версиясы 26.12.2023 тартып колдонулат
  • Жээнбеков: 24.11.2017-жылы «Ала-Арчада» ант берүү салтанаты, биринчи жарлыгы менен Атамбаевге Баатыр наамын ыйгарган
  • Акаев Кыргызстанга 02.08.2021-жылы кайтып келген, кылмыш иши 2021-жылдын декабрында токтотулган
  • Жапаровдун беш мурдагы президент менен 19.02.2023-жылдагы жолугушуусу (Tengrinews)
  • Атамбаев 2023-жылдын февралында бошотулуп, дарыланууга кеткен (svoboda.org, 14.02.2023)
  • Салык кодексин ЖК 22.12.2021-жылы кабыл алган, 01.01.2022 тартып колдонулат
  • «Кумтөрдү» тышкы башкаруу жөнүндө мыйзамга 14.05.2021-жылы кол коюлган
  • Активдерге мунапыс берүү жөнүндө мыйзамга 06.06.2023-жылы кол коюлган, 09.06.2023-жылы күчүнө кирген
  • Кемпир-Абад боюнча келишимдер: 03.11.2022-жылы кол коюлган, 17.11 ратификацияланган, мыйзамдарга 29.11.2022-жылы кол коюлган
  • ЖМК жөнүндө мыйзам: 25.06.2025-жылы кабыл алынган, 07.08.2025-жылы кол коюлган
  • Касымалиев: 16.12.2024 тартып милдетин аткаруучу, 18.12.2024-жылы бекитилген
  • Тажикстан менен чек ара тууралуу келишимге 13.03.2025-жылы Бишкекте кол коюлган, «Кайрагач» жана «Кызыл-Бель» өткөрүү пункттары ачылган
  • ЖКнын 25.09.2025-жылы өзүн-өзү таратышы (англисче Википедия аркылуу Reuters)
  • Кемпир-Абад: тинтүүлөр жана кармоолор 23.10.2022
  • Жапаровдун өмүр баяны: 25.03.2017-жылы кармалган, 11,5 жылга соттолгон, «Мекенчилди» камакта жүргөндө Ташиев менен бирге негиздеген, 2008–2010-жылдары Коррупциянын алдын алуу боюнча улуттук агенттикте иштеген
Факт-чекерлер эмнени оңдошту18
  • 1995–2017-жылдардагы шайлоолордо жеңүүчүлөрдүн үлүштөрү англисче Википедиядан алынган, анда пайыз жарактуу добуштардан эсептелет. БШКнын расмий жыйынтыктары менен айырмачылык жарыяланган боштуктарда айтылгандай «ондон бир үлүштөр» эмес, 1,9 п.п.га чейин. БШКнын маалыматы менен алмаштырылды (24.kg/179450, 24.kg/67082, 24.kg архиви 2009): 1995 — 72,45→71,59; 2000 — 76,36→74,47; 2005 — 89,50→88,72; 2009 — 77,44→76,12 (1 772 849 добуш кошулду); 2011 — 63,83→62,52; 2017 — 54,67→54,22. Википедиянын сандары noteдо калтырылды, хрониканын тексттери жаңыртылды
  • Катышуу: 2009 — 79,20→79,1 (БШК), 2017 — 56,32→56,34 (БШК). 1995/2000/2005/2011-жылдардагы катышуу «БШК менен салыштырылган эмес» деген белги менен Википедия боюнча калтырылды
  • 28.11.2021-жылдагы ЖКга шайлоо: алдын ала 32,25% катышуунун ордуна жыйынтыктоочу 34,94% көрсөтүлдү (3 703 420дан 1 293 947, кол менен эсептөө, shailoo.gov.kg/ru/news/6012). Боштук жабылды
  • УӨП-2030: «карыз боюнча көрсөткүч ИДПнын 60%ынан ашпайт» → «тышкы мамлекеттик карыз — ИДПнын 60%ына чейин» (булак боюнча сөзмө-сөз). Формулировка боюнча боштук жабылды
  • Камбар-Ата-1: «~6 млрд кВт·с» → «орточо 5,6 млрд кВт·с» (economist.kg 2026/02/11); кубаттуулукка жана үлүштөргө булактар кошулду
  • 1993-жылдагы сом: «КМШ өлкөлөрүнүн ичинен биринчи… 4 сом = 1 доллар» → «посттоветтик Борбордук Азияда биринчи…»; булакта долларга карата курс жок
  • Мурдагы президенттердин 2023-жылдагы жолугушуусу: «Дубайда» деген алынып салынды. Булакта «бейтарап аймак» деп айтылган, жери аталган эмес
  • Активдерге мунапыс берүү жөнүндө мыйзам: «Адилет» клиникасынын сыны алынып салынды, ал булакта жок; булакта эмне бар болсо, ошол жазылды (кызмат адамдарына да легалдаштырууга уруксат берет, тексти эки жумадан кийин жарыяланган)
  • Тажикстан менен чек ара тууралуу келишим: ырасталбаган 19.03.2025-жылдагы ратификация датасы алынып, текшерүүнү талап кылуучу катары noteго көчүрүлдү
  • Ташиев: булакка Чек ара кызматынын чыгарылышы тууралуу шилтеме кошулду, баштапкы макалада бул жок болчу
  • Темир жол: 51/24,5/24,5 үлүштөрүнө шилтеме economist.kg 2024/06/07 менен алмаштырылды, 24.kg/297774 ичинде үлүштөр жок; 486 км кошулду
  • III Дүйнөлүк көчмөндөр оюндары: дата 2018-09-03 → 2018-09-02 (ачылышы), dateEnd 2018-09-08
  • Жээнбековдун мөөнөтү: end 2020-10-15 → 2020-10-16 (кызматтан кетүүнү ЖК кабыл алган), антпесе Жапаров милдетин аткарганга чейин бир күндүк үзүлүш болмок
  • Катарлардын ортосундагы карама-каршылык: Жээнбековдун премьерлеринин тизмесинде Жапаров 2020-10-06 башталчу, Жапаровдун тизмесинде — 2020-10-14. 2020-10-14 деп оңдолду, 6.10 талаштуу добуш берүү noteдо калды
  • 2007-жылдагы референдум: «95% же 76,1%» деген белгинин ордуна — «каршы» болжол менен 4,6%, катышуу 80,64% (орусча Википедиянын таблицасы, sudd.ch); 76,1% деген сан ырасталбайт
  • Кой-Таш: «Альфанын» курман болгон жоокеринин фамилиясы сыпаттамадан алынып, текшерүүнү талап кылуу менен noteго чыгарылды. Сыпаттама толукталды: медициналык жардам сураган 139 адам
  • Отунбаева/UNAMA: 03.09.2022 (орусча Википедия) жана 02.09.2022 (англисче Википедия) айырмачылыгы тууралуу note кошулду
  • metaга electionFiguresNote жана factCheck кошулду.
Эмнени текшерүү мүмкүн болбоду8
  • Кой-Ташта курман болгон «Альфа» жоокеринин аты: Саламаттык сактоо министрлиги (24.kg) «Үсөн Ниязбеков» деп атайт, ЖМКнын бир бөлүгүндө фамилиясы башка. Веб-издөө лимити түгөндү, салыштыруу мүмкүн болгон жок
  • Тажикстан менен чек ара тууралуу келишимди Жогорку Кеңеш ратификациялаган дата
  • БШКнын протоколдору боюнча 1995, 2000, 2005 жана 2011-жылдардагы шайлоолордогу катышуу: белги менен англисче Википедиянын маанилери калды
  • 10.01.2021-жылдагы президенттик шайлоодо жыйынтыктоочу катышуу: файлда шайлоочулардын саны көрсөтүлгөн эмес, талаа кошулган жок
  • Отунбаеванын UNAMAга дайындалган так датасы: 2022-жылдын 2 же 3-сентябры
  • Желек жөнүндө мыйзамдын 26.12.2023-жылы күчүнө кириши: англисче Википедия менен гана ырасталды (current version датасы), kaktus.media барагы текстти берген жок
  • «33 миңден ашык адам эвакуацияланган» (Баткен 2021): kaktus.media/437483 барагы жүктөлгөн жок
  • №178 Жарлык (УӨП-2030) жана cbd.minjust.gov.kg сайтындагы расмий тексттер окулган жок. Сандар economist.kg сайтынын баяндоосунан алынган

Макроэкономика жана мамлекеттик карыз

Негизинен ишенимдүүТекшерилген маанилер: 38Текшерүү журналында: оңдоолор — 9, текшерүү мүмкүн болбоду — 5

Маалыматтар эмнени камтыйт

Мамлекеттик карыз (ички жана тышкы, сом): 1992–2025 жана 30.06.2026. Доллар менен мамлекеттик карыз: 1993–2025 жана 30.06.2026; Финансы министрлигинин 2020–2025-жылдардагы расмий сандары, андан мурун derived кайра эсептөө. Карыз/ИДП: 1993–2025 жана 2026-06; ЭВФ: болжол менен 2000–2031; Дүйнөлүк банк: 2014–2024. Кредиторлор: Финансы министрлиги 2020–2024-жылдардын аягына, 31.12.2025, 30.06.2026 карата; 1992–2024-жылдары кредиторлор боюнча IDS, башкача айтканда ар бир президенттик мөөнөттүн аягына карата (Кытай/Эксимбанк, ЭӨА, АӨБ, ЕАӨБ, Жапония/JICA, Россия, ИӨБ, Германия, Түркия, ЕРӨБ, Сауд фонду ж.б.). Карызды тейлөө: Финансы министрлиги 2020–2024 жана 2026-жылдын январь–июлу; IDS боюнча тышкы PPG-карыз 1993–2024; төлөөлөрдүн болжолу 2025–2073 (31.12.2024 карата) жана 2026–2040 (31.07.2026 карата). 2025-жылдагы евробонддор. Сом менен ИДП: 1990–2025 жана 2026-жылдын январь–августу; доллар менен ИДП: Улутстатком 2006–2025, WB 1990–2025; өсүш 1990–2025 жана 2026; киши башына ИДП. Инфляция: 1993–2025, 2026-жылдын августу, ЭВФтин 2026–2031-жылдарга болжолу. USD/KGS курсу: 1993–2025-жылдардын аягына жана 06.10.2026 карата, орточо 1994–2025. Резервдер: 1993–2025 жана 2026-жылдын августу. Мамлекеттик бюджет (кирешелер, чыгашалар, сальдо): 1990–2025 жана 2026-жылдын январь–июлу; ЭВФтин rev/exp 1995–2024. Орточо эмгек акы: 1990–2025 жана 2026-жылдын январь–июлу. Жакырчылык: 1996–2025, аймактар боюнча 2006–2025, өтө жакырчылык 2000–2025, WBнын эл аралык чеги. Которуулар: ИДПга карата % 1993–2024, КРУБ 2005–2025 жана 2026-жылдын январь–июлу. ТЧИ: WB 1993–2024, Улутстатком 1995–2025. Калк: 1990–2025 жана 01.08.2026. Жумушсуздук (ЭЭУ): 1991–2025. Өлкөнүн тышкы карызы: 1992–2024.

Маалыматтардагы боштуктар14
  • Финансы министрлигинин 2020-жылга чейинки мамлекеттик карыз боюнча доллар менен расмий сандарын тапкан жокмун: бюллетенде 2020–2024-жылдар гана. 1993–2019-жылдардагы маанилер — news.kg кайра эсептегени (Улутстатком аркылуу Финансы министрлигинин сомдору, КРУБдун жыл аягындагы курсуна бөлүнгөн), derived деп белгиленген.
  • 2020-жылга чейин тышкы карыздын кредиторлор боюнча түзүмүн Дүйнөлүк банк гана (IDS) ЭВФтин кредиттерисиз жана өлкөлөр боюнча бөлүштүрүү менен жарыялайт: «Кытай» КЭРдин бардык расмий кредиторлорун билдирет. minfin.kg сайтында 1990–2010-жылдарга Финансы министрлигинин кредиторлор боюнча тарыхый таблицалары жок.
  • Финансы министрлигинин 2026-жылдын июль–августундагы мамлекеттик карыздын түзүмү боюнча отчеттору сайтта али жарыяланган жок, акыркысы — 30.06.2026 карата. Карызды тейлөө 2026-жылдын июлуна чейин бар.
  • Финансы министрлигинин 31.07.2026 карата төлөөлөр болжолунда PDFтеги жазуулар кесилген: маанилер ±1 млн USD тактык менен көрсөтүлгөн. 2030-жыл үчүн «1 03…» гана көрүнөт, башкача айтканда 1030дан 1039 млн USDге чейин. Economist.kg 30.06.2026 карата болжолго шилтеме кылып, 2030-жылы пайыздары менен кошо ~$1,097 млрд деп жазат; ал PDFтин өзү жүктөлүп алынган жок.
  • 2020-жылга чейин жылдар боюнча карызды тейлөө IDSтен тышкы PPG-карыз боюнча гана бар. Финансы министрлигинин 1990–2019-жылдардагы ички карызды тейлөө боюнча катарын тапкан жокмун.
  • 2020–2021-жылдары Финансы министрлигиндеги карыз/ИДП (67,6% жана 59,0%) ошол эле бюллетендеги анын сом менен суммасынын ИДПга катышы (63,6% жана 55,8%) менен дал келбейт. Себеби бюллетенде түшүндүрүлгөн эмес, айырмачылык noteго жазылган.
  • Жакырчылык: 2021-жылы кескин өсүш (25,3% → 33,3%). Методика же жакырчылык чеги өзгөргөнүн текшергеним жок. 1990–1995-жылдар боюнча маалымат жок.
  • 1991–1992-жылдар боюнча инфляция жок: ЭВФтин катары 1993-жылдан башталат. 1993-жылдын майына чейин сомдун курсу болгон эмес. 2025-жылдагы орточо курс КРУБдун күнүмдүк курстарынан эсептелди, анткени Дүйнөлүк банк аны али жарыялай элек.
  • DataMapperдеги ЭВФтин чыгарылышына ишенимим жок: 2031-жылга чейинки болжолдор, балким, 2026-жылдын апрелиндеги WEO, бирок APIде бул ырасталган эмес.
  • 2026-жылга республикалык бюджеттин жылдык планы (бюджет жөнүндө мыйзам) жана Министрлер кабинетинин орто мөөнөттүү мезгилге карыз боюнча болжолдору чогултулган жок. Финансы министрлиги шилтеме кылган МКнын №458 токтомунан күтүлгөн 2026-жылдагы ИДП гана бар.
  • Президенттердин мөөнөттөрүнүн даталары англисче Википедиядан алынып, тапшырма менен салыштырылды. president.kg боюнча өзүнчө текшерилген жок: Жапаровдун милдетин аткара баштаган датасы (15 же 16.10.2020) жана Акаевдин (иш жүзүндө 24.03, формалдуу 11.04.2005) жана Бакиевдин (иш жүзүндө 07.04, арыз боюнча 15.04.2010) кызматтан кеткен даталары.
  • КРУБдун акча которуулар катары банк каналдарын гана камтыйт жана 2022-жылдан тартып жаңы каражаттарды камтыйт, бул катардын үзүлүшү. Маалыматтар 2005-жылдан тартып.
  • Улутстатком доллар менен ИДПны 2006-жылдан тартып гана жарыялайт, андан мурун — Дүйнөлүк банктын маалыматтары. 1990–1992-жылдардагы сом менен ИДП жана бюджет — сомго кайра эсептелген.
  • Аймактар боюнча мамлекеттик карыз жана мамлекеттик ишканалардын, жергиликтүү бюджеттердин карызы датасетке кирбейт: Финансы министрлиги борбордук өкмөт боюнча гана отчет берет.
Датасеттин шарттуу эрежелери жана эскертүүлөрү6
  • Жылдык катарлар (запастар үчүн жыл аягы, агымдар үчүн жыл) жана 2026-жылдын акыркы айлык маалыматтары. Ар бир чекитте булак бар. «news.kg эсеби» белгиси — маанини редакция расмий маалыматтардан эсептеген (формуласы — чекиттин эскертмесинде).
  • Агымдар (ИДП өсүшү, инфляция, бюджет) үчүн — президент көпчүлүк бөлүгүндө бийликте болгон жылдар (кошо алганда).
  • Запастар (карыз, резервдер) үчүн ар бир президентте мөөнөттүн башына/аягына эң жакын жыл аягы (31.12) же акыркы жеткиликтүү маалыматтар алынган.
  • Толук эмес мезгил — толук эмес мезгил (2026-жылдын январынан N айына чейин) же жыл ичиндеги датага карата маани; жылдык графиктерде толук жылдар менен бир катарга коюлбайт.
  • Болжол — күтүү, факт эмес.
  • Баштапкы булактар менен көз карандысыз салыштыруу (Финансы министрлигинин PDFи, Улутстаткомдун XLSи, КРУБдун XLSи, ЭВФ/ДБ APIси, Wikipedia). Оңдолду: 2020–2021-жылдардагы карыз/ИДП учурдагы ИДПга келтирилди (Финансы министрлиги кайра каралганга чейинки ИДП боюнча эсептеген, анын мааниси өзүнчө сакталды); Акаев менен Бакиевдин мөөнөттөрүнүн аяктаган даталары — иш жүзүндөгү (юридикалык даталар өзүнчө сакталды), мөөнөттөрдүн кесилиштери жоюлду; жылдык катарлардан 2026-жылдын кайталанмалары (инфляция, ИДП) алынды, толук эмес мезгилдер толук эмес деп белгиленди; 2030-жылга болжолго маанилердин аралыгы кошулду.
Факт-чектин техникалык журналы

Текшерүүчүлөрдүн жазуулары редакциялык иштетүүсүз, кандай болсо ошондой: датасеттердин катарларынын жана талааларынын аталыштары менен. Бул окурман үчүн текст эмес, текшерүүнүн протоколу; журналдагы пункттардын саны текшерилген маанилердин саны менен салыштырылбайт.

Отчеттун ырасталган пункттары25
  • 30.06.2026 карата мамлекеттик карыз: 10 097,88 млн USD / 883 059,40 млн сом / 2026-жылы күтүлгөн ИДПнын 37,53% (2 352 678,7 млн, МКнын №458 токтому). Кайрадан жүктөлүп алынган Финансы министрлигинин fbfca092… PDFи менен салыштырылды
  • 30.06.2026 карата тышкы/ички мамлекеттик карыз: 5 215,15 (51,6%) / 4 882,73 (48,4%) млн USD; курс 87,45
  • 30.06.2026 карата Кытайдын Эксимбанкы: 1 414,16 млн USD (27,1%); 31.12.2025 карата: 1 500,86 млн (28,1%), PDF 4bdccaad…
  • 31.12.2025 карата мамлекеттик карыз: 8 919,22 млн USD = 779 697,64 млн сом, ИДПнын 39,45%; курс 87,4177
  • Финансы министрлигинин бюллетени: 2020 — 4 925,8 млн USD, 2024 — 6 589,3 млн USD; 2024-жылы карыз/ИДП — бюллетенде 37,6% жана 2026-жылдын отчетторунда 36,2%
  • Ички мамлекеттик карыз 58 545,7 (2020) → 312 390,75 (2025) → 426 994,91 (30.06.2026) млн сом. 1992–2025-жылдардагы ички жана тышкы карыздын сом менен бүт катары Улутстаткомдун 502-таблицасы менен сап-сабы боюнча дал келет
  • 2026-жылдын январь–июлунда карызды тейлөө: 48 458,4 млн сом, анын ичинен тышкы 26 806,2, ички 21 652,2, пайыздар 17 523,8 (негизги карыз 30 858,0)
  • 2024-жылы карызды тейлөө: 689,2 млн USD / 59 855,5 млн сом, республикалык бюджеттин кирешелеринин 14,3%. 2020-жылдын катары (397,2/30 688,8, ички 191,1, тышкы 206,1, негизги карыз 286,9) да дал келет
  • Евробонддор: 700 млн USD, купон 7,75%, төлөө мөөнөтү 2030, жабылышы 03.06.2025, Лондондо жана Гонконгдо листинг, 1,7 млрддык GMTN программасы (Morgan Lewis)
  • 31.07.2026 карата Финансы министрлигинин болжолу: 2030-жылдагы негизги карыз «1 03…», пайыздар 66,8. Диаграммадагы мамычанын бийиктиги боюнча ≈1 037 млн, бул көрсөтүлгөн 1 030–1 039 аралыгынын ичинде
  • 2025-жылы ИДП: 1 976 389,4 млн сом / 22 613,2 млн USD, өсүш 11,1% (741-табл.). 2026-жылдын январь–августу: +11,0%
  • Инфляция: 2026-жылдын августу 2025-жылдын августуна карата — 112,0%, 2025-жылдын декабрына карата — 107,6% (Улутстаткомдун басылмасынын 1-таблицасы жана тексти). Январь–август январь–августка карата — 110,9%
  • КРУБдун резервдери: 2025-жылдын декабры — 8 603,1, 2026-жылдын январы — 10 177,2, 2026-жылдын августу — 8 945,1 млн USD. 2002–2024-жылдардагы декабрдагы бардык маанилер дал келет
  • Эмгек акы: 42 493 сом (2025), 2026-жылдын январь–июлу үчүн 54 864 сом, номиналдык +28,5%, реалдуу +16,1%. 1990–2025-жылдардагы жылдык катар 446-табл. менен дал келет
  • Жакырчылык: 62,6 (2000), 20,1 (2019), 33,3 (2021), 24,0 (2025). 2021-жылы булакта шаардык жана айылдык жакырчылык чындап эле экөө тең 33,3%
  • Кокусунан текшерүү: 2010–2025-жылдардагы 31.12 карата КРУБдун курсу (анын ичинде 2024 = 87,0 жана 2025 = 87,4177) жана КРУБдун күнүмдүк маалыматтары боюнча 2025-жылдагы орточо курс = 87,359
  • Кокусунан текшерүү: 2014 жана 2019-жылдар үчүн 2020-жылга чейинки доллар менен мамлекеттик карыз (кайра эсептөө) жана 1999, 2009, 2015, 2019-жылдар үчүн карыз/ИДП (кайра эсептөө) кайрадан эсептелип, дал келет
  • Кокусунан текшерүү: 1990–2024-жылдардагы сом менен ИДП (330-табл., рыноктук баалардагы ИДП сабы), 2006–2025-жылдардагы Улутстаткомдун доллар менен ИДПсы
  • Кокусунан текшерүү: 2008–2025-жылдардагы мамлекеттик бюджеттин кирешелери (486-табл.; 2025 = 673 200,5) жана 1990–2025-жылдардагы сальдо (499-табл., миң → млн; 2025 = 52 472,4)
  • Кокусунан текшерүү: ЭВФтин DataMapper — карыз/ИДП (GGXWDG) 2000–2031, инфляция (PCPIPCH) 1993–1997 жана 2026–2031-жылдарга болжол, ИДП өсүшү (NGDP_RPCH) 2026–2031-жылдарга болжол
  • Кокусунан текшерүү: Дүйнөлүк банк — 2018–2025-жылдардагы инфляция, которуулар (BoP) 2000/2018–2024, калк, 1987–1992 жана 2018–2025-жылдардагы ИДП өсүшү, ТЧИ, 2014–2024-жылдардагы борбордук өкмөттүн карызы/ИДП, USD менен ИДП
  • Кокусунан текшерүү: 2025-жылы КРУБдун которуулары = 3 491,2; 2026-жылдын январь–июлу = 1 799,5 (айлардын суммасы салыштырылды)
  • Кокусунан текшерүү: өтө жакырлардын саны (1309-табл.), аймактар боюнча жакырчылык (807-табл., мисалы, Баткен 2006 = 50,9), 01.01 карата калк (729-табл.) жана 01.08.2026 карата = 7 475,0
  • Кокусунан текшерүү: бюллетендин 9-табл. боюнча 2020–2024-жылдардагы кредиторлор (ЭВФ 376,4, АӨБ 605,4…). 2024-жылдын жыйынтыгы 4 534,5, 4 534,6 менен салыштырганда — бул бюллетендин өзүндөгү 4 534,55ти тегеректөө
  • Президенттердин мөөнөттөрү Wikipedia менен дал келет: Акаев 27.10.1990 тартып, Кадырбеков 24–25.03.2005, Бакиев 25.03.2005 тартып, Отунбаева 07.04.2010 / 03.07.2010–01.12.2011, Атамбаев 01.12.2011–24.11.2017, Жээнбеков 15.10.2020 чейин, Жапаров милдетин аткаруучу 15.10–14.11.2020, Мамытов 28.01.2021 чейин, Жапаров 28.01.2021 тартып
Факт-чекерлер эмнени оңдошту9
  • Карыз/ИДП 2020–2021 (govDebtToGdp): 67,6 / 59,0 болчу, 63,6 / 55,8 болду. Финансы министрлигинин бюллетени кайра каралганга чейинки 2020-жылдагы ИДП боюнча (601,8 млрд сом) эсептеген, ал эми катардын өзү учурдагы 639,7 млрд ИДПны колдонот. Ушундан улам 2019→2020 секириги ашыкча көрсөтүлгөн: 63,6нын ордуна 48,8→67,6, бул Жээнбеков менен Жапаровду салыштырууну бурмалаган. Жаңы маанилер ЭВФ менен дал келет (63,6 / 56,2). Финансы министрлигинин сандары minfinPublished талаасында сакталды, чекиттер derived=true деп белгиленди
  • govDebtDomesticToGdp 2020/2021: 9,7 / 9,8 болчу, 9,2 / 9,2 болду. govDebtExternalToGdp 2020/2021: 57,9 / 49,2 болчу, 54,5 / 46,5 болду. Себеби ошол эле; баштапкы сандар minfinPublishedде
  • presidentTerms: Акаевдин мөөнөтүнүн аякташы 2005-04-11 болчу, 2005-03-24 болду. Бакиевде 2010-04-15 болчу, 2010-04-07 болду. Көрсөтүлгөн булак (Wikipedia) иш жүзүндөгү даталарды берет, ал эми эски маанилер мураскорлор менен кесилишкен (Бакиев 25.03.2005 тартып, Отунбаева 07.04.2010 тартып). Формалдуу даталар жаңы endDeJure талаасында сакталды; endNote жана claimType=reference кошулду
  • inflationCpi: жылдык орточо инфляциянын жылдык катарында 2026-жылдын ар кандай чен-өлчөмдөгү үч чекити бар эле (августтан августка 12,0; январь–август 10,9; декабрга карата 7,6). Бирөө калтырылды: 2026-01..08 = 10,9, partial=true. 12,0 жана 7,6 маанилери latest2026га (inflationYoY, inflationYtd, inflationPeriodAvg) көчүрүлдү
  • gdpKgs: «2026 (күтүлгөн)» деген стандарттуу эмес мезгилдеги чекит forecast=true менен 2026 деп кайра аталды. 2026-01..08 (8 ай) чекити partial=true деп белгиленди
  • Бардык жылдык катарларда толук эмес 2026-жылдагы маанилер жана жыл ичиндеги кесиндилер partial=true деп белгиленди; meta.conventionsко partial жана forecast сыпаттамасы кошулду
  • 2030-жылга болжол (негизги карыз): 1030 төмөнкү чегине valueMin=1030 жана valueMax=1039 жана мамыча боюнча баалоо ≈1 037 кошулду
  • povertyRate.note: Улутстаткомдун шилтемеси кошулду — 2000-жылга чейин жакырчылык жалпы чыгашалар боюнча эсептелген, ошондуктан 1996–1999-жылдар кийинкилер менен салыштырылбайт. 2021-жылдагы өсүш басылмалар менен ырасталганы, ал эми шаардык жана айылдык жакырчылыктын дал келиши (33,3%) булактын өзүндө бар экени белгиленди
  • Оңдоолордун алдында баштапкы скрипт эски macro.jsonду байтка чейин кайра түзөрү текшерилди. meta.factCheckте — оңдоолордун жыйынтыгы
Эмнени текшерүү мүмкүн болбоду5
  • Финансы министрлигинин 2030-жылга болжолу боюнча негизги карыздын так мааниси: PDFтеги жазуу кесилген, диаграмма растрдык. 1030–1039 аралыгы гана ырасталды (пикселдер боюнча ≈1037). 30.06.2026 карата болжол (Economist.kg боюнча пайыздары менен кошо ~1,097 млрд) жүктөлүп алынган жок
  • 2021-жылы улуттук жакырчылык чеги өзгөрдүбү (өсүш 25,3→33,3): сан ырасталды, Улутстаткомдун методикалык түшүндүрмөсүн тапкан жокмун
  • ЭВФтин DataMapperиндеги WEOнун чыгарылышы (балким, 2026-жылдын апрели): APIде чыгарылыш көрсөтүлгөн эмес
  • Жапаровдун президенттин милдетин аткара баштаган датасы: Wikipediaнын таблицасында 15.10.2020, макаланын текстинде — парламент 16.10.2020-жылы бекиткен. president.kg менен салыштырган жокмун
  • Финансы министрлигинин 2020-жылга чейинки доллар менен жана ички карызды тейлөө боюнча катарлары булактарда жок; бул ката эмес, жарыяланган боштуктар. Датасетте derived=true деп белгиленген кайра эсептөөлөр турат

Социалдык объекттер

Негизинен ишенимдүүТекшерилген маанилер: 8100Текшерүү журналында: оңдоолор — 10, текшерүү мүмкүн болбоду — 4

Маалыматтар эмнени камтыйт

1990–2025-жылдары өлкө жана 9 аймак боюнча пайдаланууга берүү (1990 — Кыргыз ССРи, 2025 — алдын ала): - мектептер, окуучулардын миң орду; - бала бакчалар, орундар; - ооруканалар, керебеттер; - амбулатордук-поликлиникалык мекемелер, сменадагы келүүлөр; - турак жай, миң чарчы метр; ошондой эле менчиктин түрлөрү боюнча (мамлекеттик, муниципалдык, жеке). Пайдаланууга берилген объекттердин саны: - аймактар боюнча — 2020-жылдан (мектептер, бала бакчалар, поликлиникалар); - өлкө боюнча — 2017-жылдан бюллетендерден (мектептер, бала бакчалар, ооруканалар, поликлиникалар, бардыгы жана айыл жеринде). Өлкө боюнча бюллетендерден: - клубдар жана маданият үйлөрү, орундар — 2013–2024; - айыл жеринде пайдаланууга берүү — 2013–2024; - мектептерди, бала бакчаларды, ооруканаларды жана поликлиникаларды курууга инвестициялар — 2013–2024, иш жүзүндөгү баалардагы млн сом; - объекттердин түрлөрү боюнча (мектептер, бала бакчалар, ооруканалар, поликлиникалар, клубдар, бардыгы) каржылоо булактары менен капиталдык жана учурдагы оңдоо — 2013–2024; ошол эле облустар боюнча — 2013–2024. Райондор жана шаарлар боюнча пайдаланууга берүү — 2017–2024. Бар болуусу (запас): - мектептердин жана бала бакчалардын саны — 1990–2025, аймактар боюнча 1990/1999–2025; - бала бакчалардагы балдар жана окуучулар — 1990–2025, аймактар боюнча; - оорукана керебеттери — 1990–2025; - оорукана мекемелери, ҮМБлар, ЖПДТлар, ФАПтар — 2011–2025; - спорт курулмалары — 2017–2024: залдар, стадиондор, бассейндер, аянтчалар; - 10 миң калкка пайдаланууга берүү — 2020–2024. Бала бакчалар менен камтуу (Улутстатком): 2010–2025, өлкө, шаар жана айыл, 9 аймак боюнча. ДБ/ЮНЕСКОнун маалыматтары боюнча дүң камтуу: 1986–2021. 2022–2026-жылдардагы расмий билдирүүлөр (президент, Министрлер кабинетинин төрагалары, вице-премьер Байсалов, ЖК төрагасы Маматалиев, Агартуу министрлиги, Курулуш министрлиги): мектептер, бала бакчалар, медициналык объекттер, спорт объекттери, стадиондор, каржылоо боюнча жыйынтыктар жана пландар; 2030-жылга чейинки пландар (камтуу 80%, жылына кеминде 200 бала бакча). Акаевден Жапаровго чейинки 6 президенттин мөөнөттөрү боюнча салыштыруу: суммалар жана жылына орточо.

Маалыматтардагы боштуктар24
  • Улутстатком спорт объекттерин пайдаланууга берүүнү өзүнчө катар менен жарыялабайт. 2017–2024-жылдардагы спорт курулмаларынын бар болушу гана бар, анын үстүнө методика өзгөргөн: 2023 жана 2026-жылдардагы басылмаларда 2020–2021-жылдар дал келбейт. Спорт объекттерин пайдаланууга берүү боюнча расмий билдирүүлөр гана бар: 29.08.2025-жылы 9 спорт комплекси, 11.09.2026-жылы 12 спорт курулмасы.
  • ФАП жана ҮМБ пайдаланууга берүү статистикасында өзүнчө бөлүнбөйт: алар «амбулатордук-поликлиникалык мекемелерге» кирет. Алар боюнча 2011–2025-жылдардагы иштеп жаткан ФАПтардын, ҮМБлардын жана ЖПДТлардын саны гана бар.
  • Аймактар боюнча пайдаланууга берилген ооруканалардын саны жеткиликсиз: stat.gov.kg сайтындагы dynamic/1288 файлы («ооруканалар, бирдик») керебет менен берилген таблица (dynamic/863) менен байтка чейин дал келет. Өлкө боюнча ооруканалардын саны 2017–2024-жылдардагы бюллетендерден гана алынды.
  • Пайдаланууга берилген объекттердин саны (орундар эмес) аймактар боюнча 2020-жылдан тартып гана, өлкө боюнча 2017-жылдан тартып гана бар. 1991–2016-жылдар үчүн орундар, керебеттер жана сменадагы келүүлөр гана жеткиликтүү.
  • Улутстатком оңдолгон объекттердин санын жарыялабайт, оңдоо сом менен гана бар (номинал, инфляцияга оңдоосуз жана USDге кайра эсептөөсүз). Оңдолгон объекттердин саны расмий билдирүүлөрдө гана бар: 2021–2025-жылдары 114 объект, 2025-жылы 41 мектеп.
  • 06.10.2026 карата Улутстаткомдун архивинде 2025-жылдагы толук бюллетень (1.21, 1.21а, 1.24, 1.12-таблицалар) табылган жок: акыркысы — 2024-жылдагы маалыматтар, 22.09.2025-жылы жарыяланган. Ошондуктан 2025-жыл үчүн оңдоо, инвестициялар, клубдар жана райондор боюнча бөлүштүрүү жок, алдын ала динамикалык таблицалар гана бар.
  • Улутстаткомдун методикасы боюнча (1–6 жаш) бала бакчалар менен камтуу 2010-жылдан тартып гана бар. Мурунку мезгил үчүн — башка методика боюнча ДБ/ЮНЕСКОнун катары, 1996–1998-жылдар жана 2021-жылдан кийинки боштуктар менен. Расмий 44,3% жана 51% статистика менен дал келбейт, билдирүүлөрдө методика ачыкталган эмес.
  • 569-динамикалык таблицада 2011-жылга чейинки оорукана мекемелеринин, ҮМБлардын жана ФАПтардын саны жок.
  • 1999-жылга чейин Баткен облусу, ал эми 2003-жылга чейин Ош шаары Ош облусунун курамында болгон. Ушул жылдар боюнча аймактык катарлар салыштырылбайт, noteдо белгиленген.
  • Карта үчүн айрым объекттердин геокоординаттары жок. Райондор жана шаарлар боюнча агрегаттар гана бар. Курулуш министрлигинде «Курулуп жаткан объекттердин реестри» жана «Интерактивдүү карта» (minstroy.gov.kg) бар, бирок алар жүктөлүп алынган жок.
  • Расмий сандардын бир бөлүгү аткаминерлерге шилтеме кылган ЖМКдан алынган: kaktus.media, economist.kg, 24.kg. Мамлекеттик сайттардан баштапкы булактар табылган жок: president.kg боюнча издөө аталыштар боюнча гана иштейт, cabinet.gov.kg жана kenesh.kg сайттарында баяндамалардын толук тексттери табылган жок. Бул Касымалиевдин 21.05.2025 жана 24.12.2025, Байсаловдун 27.02.2026, Маматалиевдин 02.09.2026, Кендирбаеванын 13.12.2023-жылдагы билдирүүлөрү. economist.kg сайтындагы «673 объект» деген аталыш тексттеги сандар менен арифметикалык жактан дал келбейт: 394 + 114 = 508.
  • Президенттердин мөөнөттөрүнүн даталары тандалып салыштырылды (ант берүүлөр 03.07.2010, 01.12.2011, 24.11.2017, 28.01.2021 — en.wikipedia «President of Kyrgyzstan» боюнча). Даталарды толук текшерүү — президенттердин датасетинде. Календардык жылды президентке таандык кылуу «жылдын көпчүлүк бөлүгү» эрежеси боюнча жасалган.
  • Улутстатком спорт объекттерин пайдаланууга берүүнү өзүнчө катар менен жарыялабайт; 2017–2025-жылдардагы жыл аягындагы спорт курулмаларынын бар болушу гана бар («Кыргызстан сандарда» 2022/2025/2026), методика өзгөргөн: 2022 жана 2025-жылдардагы басылмаларда 2020–2021-жылдар дал келбейт. Спорт объекттерин пайдаланууга берүү — расмий билдирүүлөр гана (29.08.2025-жылы 9 спорт комплекси, 11.09.2026-жылы 12 спорт курулмасы).
  • ФАП жана ҮМБ пайдаланууга берүү статистикасында өзүнчө бөлүнбөйт («амбулатордук-поликлиникалык мекемелерге» кирет); 2011–2025-жылдардагы иштеп жаткан ФАПтардын, ҮМБлардын жана ЖПДТлардын саны гана бар.
  • Аймактар боюнча пайдаланууга берилген ооруканалардын саны жеткиликсиз: dynamic/1288 файлы («ооруканалар, бирдик») керебет менен берилген таблица (dynamic/863) менен байтка чейин дал келет — 06.10.2026-жылы кайра жүктөө менен кайра текшерилди. Өлкө боюнча пайдаланууга берилген ооруканалардын саны — 2017–2024-жылдардагы бюллетендерден.
  • Пайдаланууга берилген объекттердин саны (орундар эмес) — аймактар боюнча 2020-жылдан, өлкө боюнча 2017-жылдан (2013–2016-жылдардагы бюллетендерде 1.21а-табл. жок). 1991–2016-жылдар үчүн — орундар, керебеттер, сменадагы келүүлөр гана.
  • Улутстатком оңдолгон объекттердин санын жарыялабайт; оңдоо — сом менен гана (номинал). Саны — билдирүүлөрдөн гана (2021–2025-жылдары билим берүүнүн 114 объекти, 2025-жылы 41 мектеп).
  • 2025-жыл үчүн «Инвестициялык жана курулуш ишмердүүлүгүнүн негизги жыйынтыктары» бюллетени 06.10.2026 карата жарыяланган жок (акыркысы — 2024-жыл үчүн, 29.09.2025-жылы жарыяланган). 2025-жыл үчүн оңдоо, инвестициялар, клубдар, ооруканалар боюнча бирдиктер жана райондор боюнча бөлүштүрүү жок; 2025-жылы айыл жеринде пайдаланууга берүү «Кыргызстан сандарда 2026» басылмасынан алынды (17.11-табл.).
  • Улутстаткомдун методикасы боюнча (1–6 жаш) бала бакчалар менен камтуу — 2010-жылдан тартып; андан мурун — ДБ/ЮНЕСКОнун катары (башка методика, 1996–1998-жылдардагы жана 2021-жылдан кийинки боштуктар). Расмий 44,3% (Агартуу министрлиги: «мектепке чейинки даярдоону эске алуу менен») жана 51% (методикасы ачыкталган эмес) статистика менен дал келбейт.
  • 569-динамикалык таблицада 2011-жылга чейинки оорукана мекемелеринин, ҮМБлардын жана ФАПтардын саны жок.
  • Пайдаланууга берүү таблицаларында (382, 863, 1292 ж.б.) Улутстатком Баткен облусунун жана Ош шаарынын маанилерин 1990-жылдан тартып бардык жылдар үчүн берет (учурдагы чек араларда кайра эсептелген); бар болуу таблицаларында (701, 696) Баткен облусу — 1999-жылдан, Ош шаары — 2003-жылдан.
  • Айрым объекттердин геокоординаттары жок — райондор жана шаарлар боюнча агрегаттар гана; Курулуш министрлигинин курулуп жаткан объекттердин реестри жана интерактивдүү картасы жүктөлүп алынган жок.
  • Расмий сандардын бир бөлүгү — аткаминерлерге шилтеме кылган ЖМКдан (kaktus.media, economist.kg, 24.kg): Касымалиев 21.05.2025 жана 24.12.2025, Байсалов 27.02.2026, Маматалиев 02.09.2026, Кендирбаева 13.12.2023, Акылбек Жапаров 16.02.2023, 23.03.2023, 24.10.2024. economist.kg сайтындагы «673 объект» деген аталыш тексттин сандары менен дал келбейт (394+114=508).
  • Президенттердин мөөнөттөрү салыштырылды: Акаев 27.10.1990–11.04.2005, Бакиев 14.08.2005–15.04.2010 (25.03.2005 тартып милдетин аткаруучу), Отунбаева 03.07.2010–01.12.2011, Атамбаев 01.12.2011–24.11.2017, Жээнбеков 24.11.2017–16.10.2020 (парламент кызматтан кетүүнү 16.10.2020-жылы кабыл алган), Жапаров 28.01.2021 тартып. Жылды таандык кылуу — «жылдын көпчүлүк бөлүгү» эрежеси боюнча.
Датасеттин шарттуу эрежелери жана эскертүүлөрү7
  • Мектептерди, бала бакчаларды, ооруканаларды, поликлиникаларды, клубдарды, турак жайды пайдаланууга берүү; капиталдык оңдоо (акча менен); мектептердин/бала бакчалардын/медициналык мекемелердин/спорт курулмаларынын саны; бала бакчалар менен камтуу; 2021–2026-жылдардагы расмий билдирүүлөр; президенттердин мөөнөттөрү боюнча агрегаттар
  • Улутстаткомдун таблицаларындагы «-» (көрүнүш жок) 0 катары жазылган
  • null/чекиттин жоктугу — маалымат жок
  • 2025 — алдын ала маалыматтар (Улутстатком жылдызча менен белгилейт)
  • Аймак боюнча бирдиктер (объекттердин саны) Улутстатком тарабынан 2020-жылдан тартып гана эсепке алынат; өлкө боюнча мектептердин/бала бакчалардын/ооруканалардын/поликлиникалардын саны бюллетендерде 2017-жылдан тартып бар
  • Инвестициялар жана оңдоо — иш жүзүндө колдонулган баалар менен (номинал), долларга кайра эсептелбестен жана инфляцияга оңдолбостон
  • Соцобъекттердин аймактык катарлары баштапкы булактар менен кайра салыштырылды (Улутстаткомдун бюллетендери, 1.25-табл.; мектепке чейинки жана амбулаториялык-поликлиникалык мекемелерди пайдаланууга берүү таблицалары). Ош шаарындагы соцобъекттерди оңдоонун 2014–2015-жылдардагы талдоодо өткөрүлүп жиберилген маанилери калыбына келтирилди; өлкө боюнча жыйынтык калган аймактардын суммасына барабар болгон бош уячалар «news.kg кайра эсептеген» белгиси менен 0 катары жазылды.
Факт-чектин техникалык журналы

Текшерүүчүлөрдүн жазуулары редакциялык иштетүүсүз, кандай болсо ошондой: датасеттердин катарларынын жана талааларынын аталыштары менен. Бул окурман үчүн текст эмес, текшерүүнүн протоколу; журналдагы пункттардын саны текшерилген маанилердин саны менен салыштырылбайт.

Отчеттун ырасталган пункттары16
  • 15 негизги сандын баары баштапкы булактар боюнча ырасталды. stat.gov.kg таблицаларын, бюллетендерди жана жыйнактарды raw-social'дан албай, өзүм кайрадан жүктөп алдым
  • 2023-жылы мектептер: 27,2 миң орун (1991-жылдан бери рекорд) жана 106 имарат — dynamic/382 жана 1290. 2023-жылдагы бюллетенде, 1.21/1.21а-табл.: 27 157 орун жана 106 имарат
  • 2024-жылы мектептер: 18 268 орун жана 69 объект, анын ичинен 54ү айылдык — 5f81c952 бюллетени, 1.21/1.21а-табл.
  • Касымалиев 21.05.2025: 2023-жылы 143 мектеп жана 2024-жылы 190 (economist.kg). Улутстаткомдун 2021–2023-жылдардагы маалыматы: 36+44+106=186 мектеп жана 66+57+65=188 бала бакча; 2021–2025-жылдары: 308 мектеп жана 287 бала бакча
  • Президент 06.05.2024: «315 мектеп жана 69 бала бакча» — сөзмө-сөз, president.kg/api/v1/news/25351
  • Мөөнөттөр боюнча мектептерди жылына орточо пайдаланууга берүү кайра эсептелди: Жапаров 16,56, Атамбаев 12,65, Отунбаева 10,0, Жээнбеков 9,23, Бакиев 8,28, Акаев 8,05. byTermдин бардык 60 агрегаты (total, perYear, yearsCovered) улуттук катарлар менен дал келет
  • Бала бакчалардагы орундар 3505/105/5073/4025; мектепке чейинки уюмдар 1696→416→2104; мектептер 2296→2374 (чокусу 2394); бала бакчалар менен камтуу 22,0→34,7%; ФАП 998→1157; керебеттерди пайдаланууга берүү 591/522/711/385/463
  • Мектептерди оңдоо: 412,9 млн сом (2020) → 2158,7 млн сом (2024), 1.24-табл. Оңдоонун жана инвестициялардын калган катарлары 2013, 2017, 2018, 2019, 2020, 2021, 2022, 2023 жана 2024-жылдар боюнча белгиге чейин дал келди
  • Президент 29.08.2025 (101 объект, анын ичинде 57/17/9/11) жана 11.09.2026 (34/28/12/9/9/11/2) — president.kg APIси боюнча сөзмө-сөз. Ошондой эле 37654, 38124, 38144, 24652, 24974, 25281, 26156, 39137, 39180, 39805 ырасталды
  • Маматалиев 02.09.2026 (394 курулду, анын ичинде 147 бала бакча; 114ү капиталдык оңдоодо; 58 — бул 49 мектеп, 7 бала бакча жана эки мектепти капиталдык оңдоо) жана Байсалов 27.02.2026 (117 = 76 жаңы + 41 капиталдык оңдоо; 21 медициналык объект; 32си курулууда) — economist.kg, kaktus.media
  • Ошондой эле ырасталды: Касымалиев 24.12.2025 (44,3%, 2030-жылга 80%, жылына 200 бала бакча, 20+10+6 мектеп, 5 жана 39 медициналык объект), Акылбек Жапаров 16.02.2023, 23.03.2023, 24.10.2024, Кендирбаева 13.12.2023, 24.kg 251235 (247/80/24), Курулуш министрлиги 18.12.2023, Агартуу министрлиги 30.05.2025
  • 382, 1290, 1291, 1292, 863, 381, 1289, 384, 383, 703, 699, 569, 570, 1216 улуттук катарлары жана ДБнын SE.PRE.ENRR катары жаңы жүктөөлөр менен толук дал келет. 1992-жылдагы 54 059 керебет — Улутстаткомдун таблицасынын өзүндөгү маани
  • Аймактык катарлар: 9 аймак боюнча 3 400 чекит айырмачылыксыз дал келет (382, 1290, 1291, 1292, 863, 381, 1289, 384, 1216, 701, 696). Аймактар боюнча оңдоо (1.25-табл.) 2013, 2017, 2020–2024-жылдар үчүн дал келет
  • Райондор: 2024-жыл — 869 маани, 0 айырмачылык; 2017, 2021, 2023-жылдар — 0 айырмачылык, 5 бош уячадан тышкары (null «-» белгисине каршы). Бюллетендердин жылдарга байланышы stat.gov.kg архиви менен ырасталды
  • dynamic/1288 кайра жүктөлгөндөн кийин 863 менен байтка чейин дал келет (md5 1feb48ef...). 06.10.2026 карата 2025-жылдагы бюллетень чындап эле жок
  • Президенттердин мөөнөттөрү: Акаев 27.10.1990–11.04.2005, Бакиев 14.08.2005–15.04.2010, Отунбаева 03.07.2010–01.12.2011, Атамбаев 01.12.2011–24.11.2017, Жапаров 16.10.2020 тартып милдетин аткаруучу, 28.01.2021 тартып президент
Факт-чекерлер эмнени оңдошту10
  • social.json national.sport_halls: 2018 — 125 болчу → 121 болду, 2019 — 128 болчу → 125 болду. Агент «Кыргызстан сандарда 2022» басылмасынын 14.7-таблицасындагы «91 121 125 128 119» сабын жылдырып жиберген.
  • 40 чекиттеги басылмалардын жазуулары. c2680694 файлы — бул 31.07.2023-жылдагы басылма эмес, 27.07.2022-жылдагы «Кыргызстан сандарда 2022». 4943edd9 файлы — 30.07.2026 эмес, 01.08.2025-жылдагы «Кыргызстан сандарда 2025». dataQualityIssues жана 436/416 тууралуу note оңдолду
  • Спорт курулмалары: «Кыргызстан сандарда 2026» басылмасынан (02addf0a, 9.11-табл.) 2025-жыл кошулду — бардыгы 449, аянтчалар жана талаалар 267, стадиондор 4, бассейндер 4, залдар 142. Бул басылмадагы 2021–2024-жылдардагы маанилер дал келет
  • 10 миң калкка пайдаланууга берүү (17.12-табл.): 2024-жыл үчүн 2026-жылдагы басылманын кайра каралган маалыматтары алынды — мектептер 86,1→112,9, керебеттер 0,50→0,53, келүүлөр 1,15→1,89. 2025-жыл кошулду: 91,4 / 0,63 / 0,86. sourceUrl/coverage жаңыртылды, dataQualityIssue кошулду
  • 2025-жылы айыл жеринде пайдаланууга берүү кошулду («Кыргызстан сандарда 2026», 17.11-табл.): мектептер 10 792 орун, бала бакчалар 3 125 орун, ооруканалар 252 керебет. 2022-жылы айылдагы бала бакчаларга белги кошулду: жыйнакта 3 792, бюллетенде 3 729
  • presidents[jeenbekov].to: 2020-10-15 → 2020-10-16 (парламент кызматтан кетүүнү 16.10.2020-жылы кабыл алган, economist.kg). Эми presidents.json менен дал келет
  • 2024-жылдагы турак жай: «Кыргызстан сандарда 2026» жыйынтыктоочу 1573,4 миң чарчы метрди ырастады; 1365,1 — такталбаган алдын ала сан. 2024-жылдагы менчиктин түрлөрү боюнча төрт чекитке белги кошулду, dataQualityIssue кайра жазылды
  • Бала бакчалар менен 44,3% камтуу: «методикасы ачыкталган эмес» — туура эмес. Агартуу министрлиги «мектепке чейинки даярдоону эске алуу менен» деп ачык жазат. Сыпаттама, цитата, comparisons[4].note жана dataQualityIssue оңдолду. Билдирүүгө 60% максат кошулду
  • comparisons[*].statisticsке милдеттүү period талаасы кошулду
  • Боштуктардын тизмеси оңдоолор менен social.json meta.gapsка көчүрүлдү. 2024-жылдагы бюллетень 22.09.2025-жылы эмес, 29.09.2025-жылы жарыяланган. Пайдаланууга берүү таблицаларында Баткен жана Ош шаары 1990-жылдан тартып берилген (салыштырылбагандык бар болуу таблицаларында гана бар). Президенттердин даталары толук салыштырылды
Эмнени текшерүү мүмкүн болбоду4
  • economist.kg сайтындагы «673 объект» деген аталыштын келип чыгышы: текстте сан ачыкталган эмес, суммасы 394+114=508. Ошол бойдон калтырылды, белги мурунтан эле бар
  • Бала бакчалар менен 51% камтуу санынын методикасы (Байсалов 27.02.2026) эч жерде ачыкталган эмес
  • Касымалиевдин, Байсаловдун, Маматалиевдин жана Кендирбаеванын билдирүүлөрүнүн баштапкы булактары мамлекеттик органдардын сайттарынан табылган жок. Сандар аларга шилтеме кылган ЖМК боюнча салыштырылды: сөзмө-сөз дал келет
  • Аймактар боюнча жана 2025-жылы пайдаланууга берилген ооруканалардын саны: Улутстатком жарыялабайт (1288 = 863)

Инфраструктура жана энергетика

Негизинен ишенимдүүТекшерилген маанилер: 58Текшерүү журналында: оңдоолор — 9, текшерүү мүмкүн болбоду — 7

Маалыматтар эмнени камтыйт

Энергетика: 1992–2025-жылдардагы бардык, ГЭС жана ЖЭБ электр энергиясын өндүрүү, 1990–2025-жылдардагы импорт, экспорт, керектөө жана жоготуулар (Улутстатком). World Bank индикаторлору: 1997-жылдан электр энергиясына жеткиликтүүлүк, 1990-жылдан ГЭСтин үлүшү, 1990-жылдан киши башына керектөө, 1990-жылдан жоготуулар. Орнотулган кубаттуулук — 2023-жылдын чекити. Негизги ГЭСтердин кубаттуулуктары, 2024–2025-жылдары чакан ГЭСтерди пайдаланууга берүү, 2024, 2025-жылдарга жана 2026-жылдын июнуна КЭСтер, 2026-жылга энергобаланстын болжолу. Жолдор: Улутстатком боюнча 2013–2024-жылдары категориялар жана аймактар боюнча катуу жабуулуу жолдорду пайдаланууга берүү. 2013–2024-жылдары даана менен көпүрөлөр (бюллетендерден, 2013–2016-жылдар салыштырууну талап кылат). Асфальттын расмий километрлери: 2021–2025 жана 2021-жылга чейинки орточо. Турак жай: 1990–2025-жылдары бардыгы, менчиктин түрлөрү жана 10 аймак боюнча пайдаланууга берүү. МИК жана «Менин үйүм»: 2015–2026, топтолгон жыйынтыктар жана 2024–2025. Коммуналдык тармактар: 2013–2024-жылдары суу түтүгү жана газ тармактарын км менен пайдаланууга берүү. 2010–2024-жылдары аймактар боюнча жана шаар/айыл өзүнчө турак жай фондунун жабдылышы (суу түтүгү, газ, канализация, %). Газдаштыруу: 2014 жана 2025. Суу: 2000-жылдан World Bank индикаторлору, 2020–2026-жылдардагы программа, 2025-жылдын жыйынтыктары. Транспорт: 1990–2025-жылдардагы т/ж жүктөрү, 1995–2021-жылдардагы т/ж узундугу жана 1993–2023-жылдардагы авиажүргүнчүлөр (World Bank). Акаевден Жапаровго чейинки бардык президенттер боюнча 32 ири долбоор жана райондор боюнча 2030-жылга чейин 46 ГЭСтин планы.

Маалыматтардагы боштуктар31
  • Транспорт министрлиги «курулган / реконструкцияланган / оңдолгон» деген бөлүштүрүүнү жылдар боюнча жарыялабайт. 2021-жылга чейин Финансы министрлигинин баалоосу гана бар (жылына болжол менен 250 км), Улутстаткомдун бюллетендери 2013-жылдан тартып жеткиликтүү. 2021-жыл (286,5 же 175 км) жана 2023-жыл (877 же 660+ км) боюнча сандар айырмаланат.
  • Энергосистеманын орнотулган кубаттуулугунун убакыт катары жок, 2023-жылга 3950 МВт гана бар (Энергетика министрлиги/ДБ). 2021–2023-жылдары чакан ГЭСтерди пайдаланууга берүү баштапкы булак боюнча ырасталган эмес.
  • 2025–2030-жылдарга ГЭСтердин тизмеси автоматтык түрдө алынган: 2025 жана 2026-жылдар үчүн станциялар боюнча суммалар булактагы жыйынтыктар менен дал келбейт (73,15ке каршы 68,14 жана 148,96 МВтка каршы 147,86 МВт), кол менен салыштыруу керек.
  • Балыкчы—Бөкөнбаев—Каракол жана Барскоон—Бедел: наркы жана каржылоо булагы табылган жок. Суусамыр—Талас—Тараз: ИӨБнүн $50,2 млн карызы тууралуу жарыя гана бар, 2026-жылга иштердин статусу белгисиз.
  • Бишкек—Ош (АӨБнүн үч карызы, 1996–2001): фазалардын аяктаган даталары жана ар бир карыз боюнча суммалар жок. Бишкек—Нарын—Торугарт: Эксимбанктын карызынын датасы айырмаланат (AidData — 2009, Финансы министрлиги/Kaktus — 2012).
  • CASA-1000: КРдеги иштердин башталган датасы жана кыргыз бөлүгүнүн наркы аныкталган эмес.
  • Газдаштыруу: деңгээли 2014 жана 2025-жылдар үчүн гана бар («Газпром Кыргызстан» билдирүүсү). «Кыргызгаз» боюнча келишимдин шарттары баштапкы булак боюнча окулган жок.
  • МИК: 2016–2023-жылдар боюнча жылдар боюнча берүү жок (08.2024 карата топтолгон 9,3 миң адам жана 2020-жылдын аягына карата 6 млрд сомдон ашык гана). МИКтин сайтындагы «13000 үй-бүлө» эсептегичи методикасыз.
  • Таза Суу (ADB/WB, 2000-жылдар): жылдар боюнча маалыматтар чогултулган жок.
  • «Манас» аэропортун, «Ош» аэропортун жана Жалал-Абад менен Тамчы аэропортторун реконструкциялоонун наркы ачыкталган эмес. Камбар-Ата-1дин жаңы ТЭН боюнча учурдагы наркы жарыяланган эмес.
  • «Датка» жана «Кемин» подстанцияларынын, Үч-Коргон, Ат-Башы жана Таш-Көмүр ГЭСтеринин жана Камбар-Ата-1дин тосмосунун так координаттары алынган жок: болжолдуу чекиттер турат же бош.
  • Улутстаткомдун ичиндеги айырмачылыктар: 2024-жылы турак жайды пайдаланууга берүү менчиктин түрлөрү боюнча 1365,1 миң м² жана аймак боюнча 1573,4. Т/ж жүктөрү: шилтеме-белги менен 2015→2016 секириги, салыштырууга боло тургандыгы ырасталган эмес.
  • 2020-жылга чейинки президенттердин мөөнөттөрүнүн даталары тапшырмадан алынган жана бул датасетте салыштырылган эмес.
  • Транспорт министрлигинен 2021-жылга чейин жылдар боюнча «курулган/реконструкцияланган/оңдолгон» километраж табылган жок: Финансы министрлигинин «2021-жылга чейин жылына орточо 250 км асфальт» деген баалоосу гана бар. Улутстатком 2013–2024-жылдарга «катуу жабуулуу жолдорду пайдаланууга берүүнү» гана берет (бюллетендер), мурунку бюллетендер stat.gov.kg сайтына жайгаштырылган эмес.
  • Транспорт министрлигинин 2021–2025-жылдарга «курулган / реконструкцияланган / оңдолгон» деген бөлүштүрүүсү ачык табылган жок — мекеме жалпы «асфальттын километрин» берет; 2021 жана 2023-жылдар боюнча Финансы министрлигинин, Транспорт министрлигинин жана Kaktusтун сандары айырмаланат.
  • Энергосистеманын жылдар боюнча орнотулган кубаттуулугу (убакыт катары) табылган жок; 2023-жылдын чекити (3950 МВт, Энергетика министрлиги/ДБ) жана айрым ГЭСтердин кубаттуулуктары бар.
  • 2021–2023-жылдары пайдаланууга берилген чакан ГЭСтердин саны баштапкы булак боюнча текшерилген эмес (издөө жыйынтыгында — «2023-жылы 10 ГЭС», «2021-жылы 54 МВттык 19 чакан ГЭС», окуу менен ырасталган эмес).
  • Балыкчы — Бөкөнбаев — Каракол: текшерилген материалдарда башталган датасы, наркы жана каржылоо булагы табылган жок.
  • Барскоон — Бедел: наркы жана каржылоо булагы аталган эмес (Транспорт министрлиги).
  • CASA-1000: КРде иштердин башталган датасы жана кыргыз бөлүгүнүн наркы өзүнчө табылган жок.
  • Бишкек — Ош (АӨБ, 1996–2001): фазалардын аяктаган даталары жана карыздар боюнча суммаларды бөлүштүрүү табылган жок.
  • Бишкек — Нарын — Торугарт: Эксимбанк менен келишимдин датасы айырмаланат (AidData — 15.10.2009, Kaktus/Финансы министрлиги — 2012-жылдын декабры).
  • Ат-Башы ГЭСи: реконструкциялоону каржылоо булагы жана координаттары аныкталган эмес.
  • «Жарыяланган» деп жазылган жылдар боюнча ГЭСтерди пайдаланууга берүүнүн пландуу жыйынтыктары (73.15 / 148.96 / 191.88 / 44.7 МВт, бардыгы 458.69 МВт) economist.kg барагын (14.04.2025) кайра текшергенде макаланын текстинен табылган жок — станциялар боюнча тизме гана ырасталды (суммалары 68.14 / 147.86 / 191.88 / 44.7 МВт). «Жарыяланган» жыйынтыктар түп нуска менен салыштырууну талап кылат (балким, таблицада/сүрөттө болгондур).
  • Газдаштыруу: «Кыргызгазды» «Газпромго» өткөрүп берүүнүн так датасы жана шарттары датасетке киргизилген жок (баштапкы булак окулган жок), жылдар боюнча газдаштыруунун деңгээли — 2014 жана 2025 гана (компаниянын билдирүүсү).
  • МИК/«Менин үйүм»: 2016–2023-жылдардагы кредиттерди берүүнүн жылдык көлөмдөрү (жылдар боюнча) табылган жок; топтолгон жыйынтыктар жана 2024–2025-жылдардагы маалыматтар гана бар.
  • Таза Суу (ADB/WB, 2000-жылдар): жылдар боюнча көлөмдөр жана натыйжалар чогултулган эмес; анын ордуна — 2020–2026-жылдардагы программа жана 2025-жылдын жыйынтыктары.
  • Аэропорттор: «Манас» аэропортун, «Ош» аэропортунун терминалдарын, Жалал-Абад жана Тамчы аэропортторун реконструкциялоонун наркы ачыкталган эмес.
  • Камбар-Ата-1: жаңыртылган ТЭН боюнча учурдагы наркы ачык аталган эмес.
  • «Датка», «Кемин» подстанцияларынын, Ат-Башы, Үч-Коргон, Таш-Көмүр ГЭСтеринин, Камбар-Ата-1дин тосмосунун координаттары так алынган жок (болжолдуу, калктуу конуштун борбору боюнча же координатсыз деп белгиленген).
  • Улутстатком боюнча ГЭСтердин кубаттуулуктарын пайдаланууга берүү (1.5-табл.) курулуштун отчеттуулугундагы объекттерди гана чагылдырат жана Энергетика министрлигинин билдирүүлөрү менен дал келбейт (мис., 2024: чакан ГЭСтердин 48.84 МВтына каршы 54.8 МВт).
Датасеттин шарттуу эрежелери жана эскертүүлөрү4
  • Улутстаткомдун электр балансындагы 1990–2002-жылдардагы импорт Борбордук Азиянын бириккен энергосистемасынын алкагында «иш жүзүндө агымдарды кошкондо» — 2003-жылдан кийинки импорт менен салыштырылбайт; каденцияларды импорт боюнча 2003-жылдан тартып гана салыштыруу туура.
  • Улутстаткомдун жолдор/тармактар боюнча катарлары 2013-жылдан тартып гана жеткиликтүү, ошондуктан Атамбаевде аларда 2013–2017-жылдар эсепке алынган, Акаевде/Бакиевде/Отунбаевада маалымат жок.
  • Улутстаткомдун «пайдаланууга берүүсү» ≠ мекемелердин «асфальттын километри»: экөөнү тең бир санга бириктирбей көрсөтөбүз.
  • Пайдаланууга берүү катарлары баштапкы булактар менен кайра салыштырылды (Улутстаткомдун бюллетендери, 1.5-табл.; 1.02.00.11 катары). Өлкө боюнча жыйынтык калган аймактардын суммасына барабар болгон бош уячалар «news.kg кайра эсептеген» белгиси менен 0 катары жазылды; турак жайды менчиктин түрлөрү боюнча пайдаланууга берүүдөгү «-» сызыкчалары «маалымат жок» эмес, 0 (көрүнүш жок) катары жазылды. Бюллетенде сабы жок жылдар (ГЭСтерди пайдаланууга берүү 2017–2020 жана 2022, 35 кВ ЭБЛ 2022, республикалык маанидеги жолдор 2016 жана 2020–2022) толтурулган жок: графиктерде алар «маалымат жок» деген жазуусу бар боштук катары көрсөтүлөт.
Факт-чектин техникалык журналы

Текшерүүчүлөрдүн жазуулары редакциялык иштетүүсүз, кандай болсо ошондой: датасеттердин катарларынын жана талааларынын аталыштары менен. Бул окурман үчүн текст эмес, текшерүүнүн протоколу; журналдагы пункттардын саны текшерилген маанилердин саны менен салыштырылбайт.

Отчеттун ырасталган пункттары21
  • 2025-жылы электр энергиясын өндүрүү (Улутстаткомдун 344-катары): 15 420,1 млн кВт·с, анын ичинен ГЭС 13 370,2, ЖЭБ 2 032,8, башкалар 17,1. 1992–2025-жылдардагы total/hydro/thermal катарларынын бардык 34 чекити жаңы жүктөө менен дал келди
  • Электр балансы (1248-катар): импорт 3 998,6 (2025), 269,2 (2019) менен салыштырганда, 2025-жылы керектөө — 19 116,3 млн кВт·с. 1990–2025-жылдардагы импорт, экспорт, керектөө жана жоготуулар катарларынын бардык 36 чекити дал келди. 2009 жана 2012-жылдардагы сызыкчалар 0гө которулган, бул noteда айтылган
  • 2025-жылы турак жайды пайдаланууга берүү: Улутстатком 1 819,9 миң м² (алдын ала), Министрлер кабинетинин 3,5 млн м² деген билдирүүсү менен салыштырганда (Акунбеков, 27.02.2026); 2024-жылы — 2 млн м². Менчиктин түрлөрү боюнча катарлар (383) жана 384-катардын бардык 10 аймагы 1990–2025-жылдар боюнча дал келди, булактагы 2024-жылдагы айырмачылык (1 365,1 жана 1 573,4) чыныгы
  • Каденциялар боюнча турак жайды орточо пайдаланууга берүү (жылына 593,2 / 702,9 / 800,1 / 1 134,8 / 1 251,7 / 1 511,9 миң м²) катар боюнча кайра эсептелди, дал келет. Электр энергиясын өндүрүү, импорттоо, экспорттоо жана керектөө, суу түтүгү жана газ тармактары боюнча президенттердин агрегаттары да дал келди
  • Асфальт: 2025-жылы 1 545 км (Акунбеков), 2021–2025-жылдары 3 684,2 км (министр Солтобаев, 17.04.2026). Финансы министрлиги: 2021–2023-жылдары 286,5 / 896,1 / 877 км жана 2021-жылга чейин жылына болжол менен 250 км. Транспорт министрлиги 2023-жыл үчүн: план 621 км, факт 660 кмден ашык. 2024-жыл үчүн: 800 км жана 15 көпүрө (24.kg), 802 км, анын ичинен инвестициялык долбоорлор боюнча 149 км, жана 17 көпүрө (economist). Kaktus: 2021-жылы 175 км.
  • Улутстаткомдун 2024-жылдагы бюллетени, 1.5 жана 1.20-табл.: республикалык жолдор 337,2 + облустук жана жергиликтүү 108 = 445,2 км, көпүрөлөр 42, ГЭС 54,8 МВт, ЭБЛ 219,7 / 188,8 / 87,1 км, суу түтүгү 862,8 км, газ тармактары 167,5 км
  • Суу түтүгү 1 154,6 км жана газ 25 км (2023), 605,6 жана 105,2 км (2021), 432,5 жана 277,8 км (2018), 293,6 жана 9,5 км (2014). 2013-жылдын мамычаларын ажыратуу да туура (109 / 79 км)
  • AidData боюнча Түндүк — Түштүк альтернативдүү жолу: 40491 — $399 989 041, 11.09.2013-жылы кол коюлган, 291–433-км; 53585 — $185 254 119; 46350 — 697 562 608,76 юань, экөөнө тең 15.06.2015-жылы кол коюлган
  • Бишкектин ЖЭБи (AidData 39620): $386 млн, 11.09.2013, иштер 26.04.2014–30.08.2017, мердер TBEA
  • Кытай — Кыргызстан — Өзбекстан темир жолу: 304 км, 27 туннель, 41 көпүрө, $4,7 млрд, иш 27.12.2024 башталган, 2030-жылга чейин аяктайт (Торобаев, 30.06.2025)
  • Камбар-Ата ГЭС-2: 120 МВт биринчи агрегат 27.11.2010-жылы ишке киргизилген, долбоор 3×120 = 360 МВт, экинчи агрегат 2029-жылга чейин; Нарын каскадынын беш ГЭСи — 2 860 МВт (Kaktus)
  • Орнотулган кубаттуулук 3 950 МВт (78% ГЭС / 22% көмүр), өндүрүү 15 ТВт·с — worldbank.org сайтындагы KREF презентациясынын 4-слайды, World Bank жана USAIDге шилтеме менен
  • Казарман каскады: 912 МВт, болжол менен $3 млрд, жылына 3,75 млрд кВт·сааттан ашык, иш 26.06.2026 башталган, 2031-жылга чейин аяктайт; үч станция; инвестор — «Орто Азия Инвестмент Холдинг»
  • Газдаштыруу (РГ, 03.12.2025): 22% → 42%, газды керектөө 209 → 542 млн м³, 33 млрд сом, 54 калктуу конуш жана 1 400 км, 112 км магистралдык газ түтүгү, Ново-Покровкага чейин 144 км, ЖЭБди 2027-жылдан тартып газга которуу
  • МИК: 1 197 (2024), 4 662 (2025), 2026-жылга аймактар боюнча бөлүштүрүлгөн 20 021 батир пландалган, 80 245 батир (5,4 млн м²) курулууда. Мамлекеттик ипотеканын тарыхы (Kaktus): 05.08.2015-жылдагы №560 токтом, биринчи кредит 2016-жылдын мартында, 9,3 миң карыз алуучу, 2020-жылдын аягына карата 6 млрд сомдон ашык
  • Чакан ГЭСтер: 48,84 МВт кубаттуулуктагы 8 станция (2024), 44,6 МВт кубаттуулуктагы 8 станция жана 213,6 МВт өсүш (2025). 2025–2030-жылдарга ГЭСтердин станциялар жана кубаттуулуктар боюнча тизмеси economist.kg менен дал келет
  • Күн (pv magazine / IRENA): 0 МВт (2024), 100 МВт (2025), ROX 175 МВт, 2028-жылдын аягына 1,9 ГВт. Кемин: 100 МВт, $56 млн, 24.12.2025
  • AidData жана АӨБ боюнча башка долбоорлор — Бишкек — Нарын — Торугарт (46348), Ош — Сары-Таш — Эркечтам (40359), Ош — Баткен — Исфана (40195), энергосистеманын түштүгү / Датка (40431), Бишкек — Кара-Балта (АӨБ, $100 млн = 35 + 65, 52,5 км) — дал келди. Ошондой эле Балыкчы — Кочкор (63 км, $955 миң/км, 25.07.2026-жылы ачылган), Кара-Көл ГЭСи (18 МВт, 104 млн кВт·с, $25 млн, 27.10.2025), Токтогул ГЭСи (1 200 → 1 440 МВт), Камбар-Ата-1 (1 860 МВт, 5,6 млрд кВт·с, 256 м, $2,9 млрд, 08.06.2022, ЕБ $2,4 млрд) дал келди
  • Дүйнөлүк банктын EG.ELC.LOSS.ZS, IS.AIR.PSGR жана SH.H2O.BASW.ZS катарлары бардык чекиттер боюнча API менен дал келди. 2024-жылы КР жана аймактар (шаар жана айыл) боюнча турак жай фондунун жабдылышы (1188-катар) дал келди
  • economist.kg баалоосу боюнча энергобаланс (23.09.2026): керектөө 19,3 жана өндүрүү 15,4 млрд кВт·с (2025), 2026-жылга болжол — 19,6 / 15,5 / 4,1
  • Президенттердин мөөнөттөрүнүн даталары ru.wikipedia («Президент Киргизии») жана белгилүү даталар менен салыштырылды: Акаев 27.10.1990–11.04.2005 (де-факто 24.03 чейин), Бакиев 25.03.2005–15.04.2010, Отунбаева 07.04.2010 / 03.07.2010–01.12.2011, Атамбаев 01.12.2011–24.11.2017, Жээнбеков 24.11.2017–15.10.2020, Жапаров — 16.10.2020 тартып милдетин аткаруучу, ант берүү 28.01.2021. Календардык жылды президентке таандык кылуу эрежеси туура
Факт-чекерлер эмнени оңдошту9
  • ТАЛДОО КАТАСЫ: облустук жана жергиликтүү мааниндеги Улутстаткомдун жолдору 2014 (72,5 км), 2015 (35,3 км) жана 2017-жылдар (1,6 км) үчүн өткөрүлүп жиберилген — ошол жылдардагы бюллетендерде сап кыскартылып «Автомоб.дороги…» деп жазылган. totalByYearда маанилер 622,8 км (550,3 болчу), 147,0 (111,7 болчу), 93,8 (92,2 болчу) болду; аймактык чекиттер кошулду
  • Атамбаевдеги byPresident.roads_commissioned_nsc_km_2013_2024: суммасы 949,9 км (840,5 болчу), жылына орточо 190,0 км (168,1 болчу). «Жапаровдун тушунда баарынан көп пайдаланууга берилген» (жылына 208,6 км) деген корутунду сакталды, бирок Атамбаев менен айырма азайды
  • Жалал-Абаддын координаттары 42.8939917, 74.5310854 болчу — бул Бишкектеги Жалал-Абад көчөсү (геокодердин биринчи жыйынтыгы). meta.regions.jalal-abad.center жана КӨӨ т/ж долбоорунун чекитинде 40.9298182, 73.00119 (Nominatim) деп оңдолду.
  • «2030-жылга карата 60% газдаштыруу» планы: көрсөтүлгөн булакта (rg.ru, 03.12.2025) бул сан жок. Баштапкы булак табылды: президент Жээнбековдун 02.09.2019-жылдагы билдирүүсү (24.kg / президенттин басма сөз кызматы, kyrgyzstan.gazprom.ru/press/about-company/2019/09/224/ сайтында кайра басылган) — «өлкөнүн 60 пайызына чейин, же 400дөн ашык калктуу конуш». plansтагы булак, unit жана note оңдолду
  • electricity_imports катарынын noteсу: булактагы «иш жүзүндө агымдарды кошкондо» деген шилтеме 1990–2002-жылдарга гана эмес, бүт катарга тиешелүү. Формулировка оңдолду
  • 2015-жылдагы 0,4 кВ ЭБЛдин бирдиги «.км» болчу (булактын ката басылышы), ЭБЛдин бардык катарлары үчүн «км» деп келтирилди
  • Президенттер тууралуу «даталар тапшырмадан алынган, салыштырылган эмес» деген эскертүүлөр тактоолор менен салыштырылгандарга алмаштырылды: Акаев де-факто 24.03.2005 чейин, кызматтан кетүү 11.04; Бакиев де-факто 07.04.2010-жылы четтетилген
  • 2025-жылдагы energy balance чекитине (19,3 млрд кВт·с, economist.kg) сандар чаташпашы үчүн Улутстаткомдун маанилери (19 116,3 / 15 420,1) менен note кошулду
  • gapsка пункт кошулду: макаланы кайра текшергенде ГЭСтердин «жарыяланган» жыйынтыктары (73,15 / 148,96 / 458,69 МВт) табылган жок
Эмнени текшерүү мүмкүн болбоду7
  • Жылдар боюнча ГЭСтерди пайдаланууга берүүнүн «жарыяланган» жыйынтыктары — 73,15 / 148,96 / 458,69 МВт. economist.kg сайтынын 14.04.2025-жылдагы макаласынын текстинен жыйынтыктар табылган жок, станциялардын өзү жана алардын кубаттуулуктары ырасталды (суммалары 68,14 / 147,86 / 191,88 / 44,7). Балким, жыйынтыктар таблицада же сүрөттө болгондур. Маанилер калтырылды, боштук gapsка жазылды
  • sourceNameдеги майда деталдар: KREF слайды үчүн Венадагы форумдун жери жана даталары (10–11.06.2024). Слайддын сандары ырасталды, атрибуциясы — жок
  • Жапаровдун милдетин аткара баштаганы: 15.10 же 16.10.2020 — булактар айырмаланат (Википедия 15.10 берет, датасетте 24.kgге шилтеме менен 16.10). 16.10 калтырылды
  • 2015→2016-жылдардагы т/ж жүктөрүнүн секириги (1 278,6 → 6 153,2 миң т): маанилер булак менен дал келет. Таблицадагы 2016-жылдын уячасындагы «3» шилтемеси 2025-жылдагы алдын ала маалыматтарга тиешелүү, башкача айтканда, булактын ката басылышы окшойт. Секириктин себеби (методика) аныкталган эмес
  • 2014-жылы республикалык жолдордун бардык 550,3 км «Бишкек шаары» мамычасында турат — бюллетенде ушундай, бирок бул аймактар боюнча бөлүштүрүүдөгү булактын катасы экени дээрлик анык. noteго түшүндүрмө кошулду
  • Кайра текшерилген жок: Корумду — Балбай Баатыр (сауд жана араб фонддору), Барскоон — Каракол (АӨБ $87 млн + $22,5 млн), Барскоон — Бедел, Суусамыр — Талас — Тараз долбоорлору, аэропорттор, CASA-1000, Датка — Кемин, ROX КЭСинин координаттары (Кызыл-Өрүк)
  • Текшерүү учурунда сессиянын веб-издөө лимити (200 суроо) түгөнгөн, андан ары WebFetch жана curl аркылуу гана иштедим

Аймактар жана объекттердин картасы

Негизинен ишенимдүүТекшерилген маанилер: 4256Текшерүү журналында: оңдоолор — 12, текшерүү мүмкүн болбоду — 5

Маалыматтар эмнени камтыйт

Административдик бирдиктер: бардык 9у (7 облус, Бишкек шаары, Ош шаары), плюс КР боюнча жыйынтык. Улутстаткомдун катарлары: - 1-январга карата калк, 2012–2026; - учурдагы баалардагы ДРП, өсүү темпи, ИДПдагы үлүшү жана киши башына ДРП, 2006–2024; - орточо эмгек акы, 2000–2025 (булакта 1990-жылдан); - жакырчылыктын деңгээли, 2006–2025, жана жакырлардын саны, 2000–2025; - негизги капиталга инвестициялар, 2000–2025 (2025 — алдын ала), жана финансылык эмес активдерге, 2000–2025; - жалпы билим берүүчү жана мектепке чейинки уюмдардын саны, 1990–2025, аймактар боюнча гана; - оорукана мекемелери (бардыгы жана Саламаттык сактоо министрлигинин системасы), керебеттер жана 10 миң адамга керебеттер, 2020–2024. Жылдар жана аймактар боюнча пайдаланууга берүү: - бирдик менен мектептер, бала бакчалар жана поликлиникалар — 2020–2025; - кубаттуулук (окуучулардын орундары, бала бакчалардагы орундар, сменадагы келүүлөр, керебеттер) жана турак жай (миң м²) — 2000–2025. Мезгилдер боюнча туунду суммалар: 2021–2025 (Жапаров), 2017–2020 (Жээнбеков), 2011–2016 (болжол менен Атамбаевдин мезгили). Объекттер: 99 даана. Жылдар боюнча: 2021 — 3, 2022 — 3, 2023 — 3, 2024 — 65, 2025 — 13, 2026 — 12. Бардык 9 аймакта бар. Түрлөрү: мектептер, бала бакчалар, ооруканалар, ҮМБлар, стадиондор жана спорт залдары, чакан ГЭСтер, КЭСтер, заводдор, жол, логистика, маданият, мамлекеттик кызматтар, сейил бак. Геометрия: OSMдин 9 полигону (ODbL), 125 КБга чейин жөнөкөйлөтүлгөн.

Маалыматтардагы боштуктар24
  • Аймактар боюнча социалдык объекттерди капиталдык оңдоо жана реконструкциялоо: Улутстаткомдун катарларында пайдаланууга берүү гана бар, «оңдолгон» деген катарлар жок (stat.gov.kg сайтынан Курулуш, Билим берүү, Саламаттыкты сактоо бөлүмдөрүнөн издедим).
  • Аймактар боюнча пайдаланууга берилген мектептердин, бала бакчалардын жана поликлиникалардын бирдик менен саны 2020-жылдан тартып гана бар (булактын эскертүүсү). 1990–2019-жылдар үчүн кубаттуулук гана бар: орундар жана сменадагы келүүлөр. Аймактар боюнча пайдаланууга берилген ооруканалардын бирдик менен санын Улутстатком жарыялабайт, керебет менен гана (1288-таблица керебеттеги катарды кайталайт).
  • Аймактар боюнча ооруканалар жана керебеттер 2020–2024-жылдар үчүн гана бар (PDF-жыйнак). 2015–2019-жылдардагы жыйнактын архиви (.rar) талданган жок, 2025-жылдагы маалыматтар али жарыяланган жок.
  • 2025-жылы аймактар боюнча ДРП али жарыяланган жок. «Кыргыз Республикасы жана аймактар» чейректик бюллетени (xlsx) жана «Кыргызстандын аймактары» жыйнагы талданган жок.
  • Административдик-аймактык реформадан улам Бишкек, Ош, Чүй жана Ош облустары боюнча 2023→2024 үзүлүшү. Мурунку жылдарды жаңы чек араларда кайра эсептөө табылган жок.
  • Мектептердин жана бала бакчалардын саны (701-таблица): булакта республика боюнча жыйынтык жок. Эсептөөнү расмий сан катары көрсөтпөө үчүн аймактар боюнча сумманы өзүм эсептеген жокмун.
  • Объекттердин тизмеси — реестр эмес, тандама. Министрлер кабинетинин маалыматы боюнча, 5 жылда 300дөн ашык мектеп курулган, даректери менен ачык реестр жок. 2024-жылга ыктоо 30.08.2024 үчүн аты-жөнү менен толук тизме табылганы менен түшүндүрүлөт (42 объект, Economist.kg); андагы ар бир позицияны көз карандысыз ырастоо мүмкүн болгон жок. 14.10.2024 (45 объект), 20.03.2025 (15), 31.08.2025 (115) жана 06.10.2026 (17 мектеп жана 3 бала бакча) топтоп ачылыштар үчүн ачык текстте аты-жөнү менен тизмелер жок, бул объекттер кошулган жок.
  • 2021–2023-жылдардагы объекттер аз (9 даана). 2021–2022-жылдардагы президенттик ачылыштар начар индекстелет; бул жылдарды өзүнчө толуктоо керек.
  • Координаттар: 19 объект райондун борборунда турат (айыл OSMде табылган жок же булакта көрсөтүлгөн эмес), 12си — шаардын борборунда. Имараттардын так даректери аныкталган эмес. Жергез айылы «Ичке-Жергез» менен салыштырылды; Ала-Баш айылынын району булакта көрсөтүлгөн эмес.
  • «Сокулук» жана «Туюк», «Исфайрам-1», «Курак-Тектир» чакан ГЭСтери, Сузактагы мунай иштетүүчү завод жана Чаткалдагы алтын алуучу фабрика үчүн табылган булактарда кубаттуулугу жана наркы көрсөтүлгөн эмес. «Туюк» үчүн издөө жыйынтыгында 7,5 МВт айтылган (Economist.kg), бирок барак ачылган жок, ошондуктан сан жазылган жок.
  • OSMдеги Бишкектин полигону (~226 км²) 2024-жылдагы реформадан кийинки расмий аянттан аз (38,6 миң га, андан кийин 24.kg маалыматы боюнча 41 081,3 га). Реформадан кийинки юридикалык так чек аралар ачык лицензияда табылган жок.
  • stat.gov.kg лицензиясы — CC BY-NC-SA 4.0. Жарнамасы бар ЖМК үчүн NC шартын юридикалык жактан текшерүү керек.
  • Аймактар боюнча социалдык объекттерди капиталдык оңдоо: Улутстаткомдун динамикалык таблицаларында «оңдолгон» деген катарлар жок; пайдаланууга берүү гана эсепке алынат (жаңы курулуш, кубаттуулукту пайдаланууга берүү менен реконструкциялоо). Издедим: stat.gov.kg → Курулуш, Билим берүү, Саламаттыкты сактоо.
  • Аймактар боюнча пайдаланууга берилген мектептердин, бала бакчалардын жана поликлиникалардын бирдик менен саны — 2020-жылдан тартып гана (булактын эскертүүсү); 1990–2019-жылдар үчүн кубаттуулук гана бар (окуучулардын орундары, орундар, сменадагы келүүлөр). Аймактар боюнча пайдаланууга берилген ооруканалардын бирдик менен саны жарыяланбайт — керебеттер гана.
  • Аймактар боюнча оорукана мекемелеринин жана керебеттердин саны — 2020–2024-жылдар гана («Калктын ден соолугу…» 2020–2024 жыйнагы). 2015–2019-жылдардагы чыгарылыш .rar катары жеткиликтүү, талданган жок; 2025-жылдагы маалыматтар али жарыяланган жок.
  • 2025-жылы аймактар боюнча ДРП жана киши башына ДРП жарыяланган эмес (катар 2024-жылга чейин).
  • Бишкек, Ош, Чүй жана Ош облустары боюнча катарлардын административдик-аймактык реформадан улам 2023→2024 үзүлүшү бар; Улутстатком тарабынан мурунку жылдарды жаңы чек араларда кайра эсептөө табылган жок.
  • Жалпы билим берүүчү жана мектепке чейинки уюмдардын саны — булакта республика боюнча жыйынтыксыз (эсептөөнү расмий сан катары көрсөтпөө үчүн аймактар боюнча сумма атайылап келтирилбейт).
  • «Кыргыз Республикасы жана аймактар» чейректик бюллетени (xlsx) жана «Кыргызстандын аймактары» жыйнагы талданган жок: негизги жылдык катарлар динамикалык таблицалардан алынган.
  • Объекттердин тизмеси (99 даана) — толук реестр эмес, мамлекеттик органдардын ЖМКдагы кабарлары боюнча көрүнүктүү объекттердин тандамасы: 2021–2026-жылдары мектептер гана 300дөн ашык пайдаланууга берилген (Министрлер кабинетинин маалыматы боюнча), даректери менен толук ачык реестр табылган жок. 2024-жылга ыктоо — 30.08.2024-жылдагы объекттердин жеткиликтүү толук тизмесинен улам (Economist.kg).
  • 30.08.2024-жылдагы 42 объекттин тизмеси бир булактан алынган (Economist.kg, балким, Министрлер кабинетинин басма сөз релизи боюнча); ар бир позицияны көз карандысыз ырастоо мүмкүн болгон жок. 14.10.2024 (45 объект), 20.03.2025 (15), 29–31.08.2025 (115) жана 06.10.2026 (20) объекттеринин тизмелери ачык тексттерде аты-жөнү менен тизмесиз — кошулган жок.
  • Объекттердин координаттары — калктуу конуш боюнча (OSM/Nominatim), имараттардын так даректери аныкталган эмес. 19 объект — райондун борбору боюнча гана (айыл OSMде табылган жок же булакта көрсөтүлгөн эмес), 12си — шаардын борбору боюнча.
  • OSMдеги Бишкектин полигону (жөнөкөйлөтүлгөндөн кийин ~226 км²) 2024-жылдагы реформадан кийинки расмий аянттан аз (24.kg маалыматы боюнча — 38,6 миң га, кийинчерээк 41 081,3 га).
  • stat.gov.kg лицензиясы — CC BY-NC-SA 4.0: атрибуция талап кылынат; NC шартынын коммерциялык ЖМКга колдонулушун юрист текшериши керек.
Датасеттин шарттуу эрежелери жана эскертүүлөрү3
  • Улутстаткомдун аймактык катарлары (калк, ДРП, эмгек акы, жакырчылык, инвестициялар, мектептердин/бала бакчалардын/ооруканалардын тармагы, социалдык объекттерди пайдаланууга берүү) жана 2021–2026-жылдары ачылган көрүнүктүү объекттердин координаттары менен тизмеси. news.kg сайтынын КРдин президенттери жөнүндө маалымдама бөлүмү.
  • Жалал-Абад шаары Манас деп кайра аталды: Жогорку Кеңеш мыйзамды 10.09.2025-жылы кабыл алган, президент ага 17.09.2025-жылы кол койгон; облус Жалал-Абад облусу деген аталышын сактайт.
  • Талас облусунун Кара-Буура району 2024–2026-жылдардагы булактарда Айтматов району деп аталат (OSMде — Кара-Буура).
Факт-чектин техникалык журналы

Текшерүүчүлөрдүн жазуулары редакциялык иштетүүсүз, кандай болсо ошондой: датасеттердин катарларынын жана талааларынын аталыштары менен. Бул окурман үчүн текст эмес, текшерүүнүн протоколу; журналдагы пункттардын саны текшерилген маанилердин саны менен салыштырылбайт.

Отчеттун ырасталган пункттары23
  • 01.01.2026 карата КРдин калкы: 7404,3 миң.
  • Бишкек: 1145,0 (2023) → 1294,8 (2024) миң (729-табл., реформа тууралуу шилтеме бар).
  • 2024-жылы ИДП — 1 582 791,8 млн сом, Бишкектин ДРПсы — 744 030,4 млн, үлүшү 47,0% (743-табл., 1 жана 3-блоктор).
  • 2025-жылдагы эмгек акы: КР 42 493, Бишкек 54 354 (булакта 54 353,7), Ош облусу 26 108 сом (446-табл., «чакан ишканаларды эсепке албаганда» деген шилтеме).
  • 2025-жылы жакырчылык: КР 24,0%, Баткен облусу 38,5%; Ош шаары: 28,6% (2021) жана 3,3% (2025) (807-табл.).
  • 2020–2025-жылдары мектептерди бирдик менен пайдаланууга берүү: 35, 36, 44, 106, 69, 53, 2021–2025-жылдардагы суммасы = 308 (1290-табл., 2025 — алдын ала).
  • Окуучулардын орундары: 82,8 миң (2021–2025), 40,7 миң (2017–2020) менен салыштырганда. 382-табл. жылдык маанилеринин суммаларын кайра эсептедим.
  • 2021–2025-жылдардагы бала бакчалар: 287 бирдик (1291-табл.) жана 23 085 орун (1292-табл.).
  • 2024-жылы ооруканалар: 186 мекеме, 26 711 керебет, 10 миң адамга 36,7; республикалык 20 мекеме жана 6068 керебет. PDF-жыйнак менен салыштырылды (md5 stat.gov.kg сайтындагы файл менен дал келди, 6.4–6.6-табл.). 2021-жылдагы 27 589 / 27 579 айырмачылыгы булактын өзүндө бар.
  • Негизги капиталга инвестициялар: 374 571,4 млн (2025, алдын ала), 122 843,3 млн (2021) менен салыштырганда (378-табл.).
  • Жалпак катарлардын бардык 3599 мааниси менин өз алдынча көз карандысыз парсерим менен булакка дал келди, айырмачылык 0. Катарлар: population, grp, grp_growth, grp_share, grp_per_capita, avg_wage, poverty_rate, poor_population, fixed_capital_investment, nonfinancial_assets_investment жана commissioningдин 8 катары.
  • schools_count жана preschools_countтун бардык 604 мааниси 701-табл. менен дал келди (уюшкан түзүлүш). Баткен (1999-жылдан) жана Ош шаары (2003-жылдан) тууралуу шилтеме булакта бар.
  • 2020–2024-жылдардагы аймактар боюнча оорукана жана керебеттердин бардык 200 мааниси PDF тексти менен дал келди. Аймактардын суммасы плюс республикалык мекемелер жыйынтык менен дал келет.
  • commissioningдин бардык катарларынын бардык жылдарында аймактардын суммасы КР боюнча жыйынтыкка барабар. commissioningPeriodTotalsдагы бардык суммалар кайра эсептелип, дал келди.
  • Ысык-Көлдөгү КЭС (24.kg, 14.06.2026): 175 МВт, 1900 МВт долбоор, $130 млн, Кызыл-Өрүк айылы, инвестор RECA/ROX Energy, жылына болжол менен 295 млн кВт·с.
  • 30.08.2024 (24.kg): 40 өнөр жай жана 60 социалдык объект ачылды; «Терек-Таш»: жылына 1,2 млн т, $160 млн, Кемин району, 500 жумуш орун.
  • «Бала-Сару» чакан ГЭСи (Kaktus, 21.05.2024): 25 МВт, 3 генератор, жылына 92 млн кВт·с, Киров суу сактагычынын төмөнкү бьефи.
  • «Бишкек Арена»: Kaktus 17.04.2026 боюнча 51 000 көрүүчү жана болжол менен $60 млн, Орок айылы. Дүйнөлүк көчмөндөр оюндарынын ачылыш аземи стадиондо 31.08.2026-жылы өттү (Economist.kg).
  • Жалал-Абадды Манас деп атоо: ЖК мыйзамды 10.09.2025-жылы кабыл алган, президент 17.09.2025-жылы кол койгон (Kaktus 531679).
  • 30.08.2024-жылдагы 42 социалдык объекттин тизмеси (Economist.kg): JSONдогу бардык 41 позиция айылы, району жана сыйымдуулугу боюнча дал келди. 42-позиция — кайрылмандар үчүн үйлөр, ал негиздүү түрдө алынып салынган.
  • Объекттер тандалып текшерилди: ala-archa (570 / 140 / 40 миң), samarkandek (75 орун, 97,5 млн), bishkek-tb (128 керебет, 6,5 млн евро, 24.02.2023), osh-razzakov (720, 06.05.2024), ysyk-ata-1 (2 МВт, 21.06.2024), kara-suu stadium (5 миң, 274 млн), north-south road (433 км), kok-art (6,8 МВт, $7,8 млн 50/50), naryn-school (375, 141 млн, Мамкурулуш), batken 2026-09 (500 / 500 / 225), bishkek-school-83 (24.kg 06.10.2026, 17 мектеп жана 3 бала бакча).
  • kg-regions.geojson: 9 бирдиктен турган жарактуу FeatureCollection, бардык геометриялар is_valid, полигондордун ортосунда кесилиштер жок. Объекттердин ар бир чекити өз аймагынын полигонунда жатат.
  • Мезгилдердин терезеси катары колдонулган президенттердин мөөнөттөрү ru.wikipedia (Президент Киргизии) боюнча салыштырылды: Атамбаев 01.12.2011–24.11.2017, Жээнбеков 24.11.2017–15.10.2020, милдетин аткаруучулар Жапаров жана Мамытов, Жапаров 28.01.2021 тартып.
Факт-чекерлер эмнени оңдошту12
  • commissioning.kindergarten_places: булактын бош уячалары өткөрүлүп жиберилген. Бул 6 аймак боюнча 2010-жыл жана Ысык-Көл облусу боюнча 2022-жыл. Ушундан улам commissioningPeriodTotals 2021–2025те Ысык-Көл облусу жок болчу. Уячалар 0 менен толтурулду: бул жылдары КР боюнча жыйынтык калган аймактардын суммасына так барабар. noteго түшүндүрмө жазылды, Ысык-Көлдүн 2021–2025-жылдардагы суммасы кошулду: 2700 орун.
  • commissioning.polyclinic_capacity, Талас облусу, 2005: бош уяча 0 менен толтурулду (аймактардын суммасы = 400 = жыйынтык), noteго түшүндүрмө кошулду.
  • margun-school: сыйымдуулуктун «окуучу» бирдиги «орун» менен алмаштырылды (булакта «330 орундуу мектеп»; 559 окуучу окуйт). «Сыйымдуулугу жана наркы — podrobno.uz/anhor.uz издөө жыйынтыгы боюнча» деген белги алмаштырылды: эки сан тең sourceUrlдагы 24.kg материалынын өзүндө бар.
  • jalal-abad-regional-hospital: cost_ruда «2 млрд сом» деп турган. Бул туура эмес: 2 млрд — Жалал-Абадды өнүктүрүүгө жалпы пакет, булакта оорукананын наркы көрсөтүлгөн эмес. «Наркы көрсөтүлгөн эмес; шаарды өнүктүрүүгө бөлүнгөн 2 млрд сомдон каржыланган» деп оңдолду.
  • bishkek-arena: ырасталбаган «биринчи иш-чара» деген сөз айкашы алынды — Economist.kg муну ырастабайт. 51 000 орун жана $60 млн — Kaktusтун 17.04.2026-жылдагы долбоордук маалыматтары экени, ал эми аземде болжол менен 30 миң көрүүчү болгону белгиленди.
  • north-south-road: «издөө жыйынтыгы боюнча узундугу» деген белги 24.kg/Транспорт министрлигине түз шилтеме менен алмаштырылды (433 км, 2014-жылдан бери курулууда). Таяныч чекит Казармандан (Жалал-Абад облусу) Кочкорго көчүрүлдү, анткени region талаасы = naryn. Мурда чекит башка аймакта жаткан.
  • meta.renames: мыйзамга 17.09.2025-жылы кол коюлганы тууралуу дата кол коюу жөнүндө айтылбаган economist.kg сайтына шилтеме берчү. Булак kaktus.media/doc/531679 менен алмаштырылды, ЖК мыйзамды кабыл алган дата — 10.09.2025 кошулду.
  • issyk-kul-spp-1: noteдо «Кызыл-Өрүк — economist.kg маалыматы боюнча» деп турган. Оңдолду: калктуу конуш 24.kg материалынын өзүндө көрсөтүлгөн.
  • bala-saruu-hpp: боштуктардын форматы бирдей болушу үчүн cost_ru «—» nullга алмаштырылды.
  • avg_wage.note: «2003-жылга чейин Ош Ош облусунун курамында болгон» деген ырастоо эми Улутстаткомдун 701-таблицасынын шилтемесине байланды.
  • commissioningPeriodTotals.method: жылдардын терезелери календардык жана президенттердин мөөнөттөрү менен болжол менен гана дал келет деген эскертүү кошулду. Мөөнөттөрдүн так даталары жана булагы көрсөтүлдү.
  • kg-regions.geojson: metadata.sourceUrl relation/178026га алып барчу, бул өлкө эмес, Чүй облусу. relation/178009 (Кыргызстан, Nominatim аркылуу текшерилди) деп оңдолду. notesтагы Бишкектин аянты полигондун касиеттериндегидей 226 км²ге келтирилди.
Эмнени текшерүү мүмкүн болбоду5
  • 30.08.2024-жылдан кийинки калган объекттерди баштапкы URLдер боюнча ачкан жокмун: 99дун болжол менен 30у. Алардын арасында Sokuluk/Tuyuk, Gulcho, Min-Oruk, Meerkan, Azhek, Osh Tereshkova, perinatal, Dostuk Arena, Omurzakov, Barpy park, Uzgen ×3, Naryn ×4 (02.09.2024), Taldy-Suu/Kebek/Uch-Bai/Oogan-Talaa, Amanbaevo, Shaty, Ala-Bash, AKIpress 2021. Себеби — WebSearch лимити (200/200) түгөндү жана сессиянын чектөөлөрү. Алардын claimType = official_claim, sourceUrl бар.
  • 37–41-позициялар (Исфайрам-1, Курак-Тектир, Кара-Балта куймасы, Чаткал алтын алуучу фабрикасы, Сузак мунай иштетүүчү заводу) Kaktusтун 508713 «100 жаңы объект» деген жыйынтыктоочу тизмесине шилтеме кылат, аны ачкан жокмун. Алардын кубаттуулугу жана наркы gapsта айтылгандай эле null.
  • Ала-Баш: булак районду көрсөтпөйт. 24.kg сайтынын 06.10.2026-жылдагы тизмесинде Тоң району айтылат, бирок бул ачылыштардын башка пакети. Бир маанилүү эместик калтырылды (precision settlement_uncertain).
  • Ala-Archa: Чоң-Арык айылынын Бишкекке таандыктыгын жана чекитти текшерген жокмун. Kaktus «Ала-Арча резиденциясынын аймагы» деп гана айтат.
  • «Бишкек Арена»: курулуп бүткөндөн кийин стадион 51 000 сыйымдуулук менен ачылдыбы — иш жүзүндө ырасталган эмес. 31.08.2026-жылдан кийин бул сан мага жеткиликтүү булактарда жарыяланган жок, ошондуктан долбоордук деп белгиленди.

Пландар, максаттар жана болжолдор

Негизинен ишенимдүүТекшерилген маанилер: 72Текшерүү журналында: оңдоолор — 4, текшерүү мүмкүн болбоду — 6

Маалыматтар эмнени камтыйт

Документтер: УӨП-2030 (толук тексти, багыттар боюнча бардык максаттуу көрсөткүчтөр), УӨП-2026 (2020-жылдагы базасы жана 2021–2025-жылдардагы фактысы менен 12 көрсөткүч), УӨС-2040 (сапаттык максаттар жана 2023-жылга аралык максаттар). Категориялар: ИДП, өсүш, мамлекеттик карыз (тышкы жана жалпы), жакырчылык (улуттук жана 4,20 USD чеги боюнча), жумушсуздук, инвестициялар, мектептер жана ЖРТ, бала бакчалар (камтуу), саламаттыкты сактоо (өлүм, МММС, өмүрдүн узактыгы), жолдор, энергетика, турак жай (МИК), туризм, айыл чарба, ЧОБ, эл аралык рейтингдер. Болжолдор: - ЭВФ WEO 2026-жылдын апрели: 2024–2031. - ЭВФ, IV берене 2026: 2025–2030. - ДБ, Macro Poverty Outlook 2026-жылдын октябры: 2023–2028. - АӨБ: 2026–2027. - ЕАӨБ: 2026–2028. - ЕРӨБ: 2026–2027. - Өкмөт: Жарандык бюджет боюнча 2024–2028 жана Финансы министрлигинин болжолу боюнча 2027–2029. Бюджет: 2024-жылдын фактысы, 2025-жылдын бекитилгени, 2026-жылга Мыйзам жана 2027–2028-жылдардагы пландык мезгил, 2027-жылдын долбоору. Курулуш пландары — 2025-жылдын сентябрынан 2026-жылдын сентябрына чейинки даталар менен билдирүүлөр. Аймактар: 2025-жылдагы стимулдаштыруучу гранттар жана 2026-жылдагы Бишкек гана.

Маалыматтардагы боштуктар27
  • УӨП-2030да мектептердин, бала бакчалардын, ооруканалардын жана батирлердин саны боюнча сандык максаттар жок. Тармактык программалар («Менин үйүм 2021–2026», Агартуу министрлигинин жана Саламаттык сактоо министрлигинин курулуш программалары) ачылган жок.
  • УӨП-2026нын жана УӨС-2040тын расмий тексттери Юстиция министрлигинин борбордук маалымат базасында ачылган жок: MCP gpt.kg туташтырылган эмес. FAOLEX көчүрмөсү жана УӨСтүн англисче котормосу колдонулду. №435 Жарлыктын күчүн жоготкону тууралуу акт табылган жок.
  • УӨП-2026нын аткарылышына көз карандысыз (өкмөттүк эмес) баа табылган жок. Статустарды мен WDI, Улутстатком жана рейтингдер боюнча эсептедим.
  • ЭВФ, IV берене 2026: PDF жана индикаторлордун таблицасы жеткиликсиз (Akamai 403). Маанилер басма сөз релизинин веб-барагынан автоматтык түрдө алынган жана «салыштырууну талап кылат» деп белгиленген. 2025-жылдын аягындагы инфляция (12,5%) жана тышкы сектор шайкеш эмес катары чыгарылып салынды.
  • ЭВФтин 2026-жылдын октябрындагы WEO али чыга элек, апрелдеги чыгарылыш колдонулду.
  • КРдин ТӨМ индексиндеги (SDR) орду бир маанилүү эмес: булактарда 45, 47 жана 50-орун. Маани киргизилген жок.
  • ДЭФтин Глобалдык атаандаштыкка жөндөмдүүлүк индекси мындан ары чыгарылбайт. UN E-Government Survey 2026 текшерилген жок.
  • Камбар-Ата ГЭС-1дин биринчи агрегаттарын пайдаланууга берүү мөөнөтү 2026-жылдагы расмий билдирүүлөрдө табылган жок. 2026-жылдын жайында «РЭЦА», «Бишкек Солар» КЭСтеринин жана Орто-Токой ГЭСинин иш жүзүндө пайдаланууга берилиши текшерилген жок.
  • 2026-жылдын бюджетинде мектептерге, бала бакчаларга жана ооруканаларга өзүнчө капиталдык салымдар табылган жок: №9 Мыйзамдын тиркемелери ачылган жок. 27,68 млрд сом капиталдык салымдар Economist.kg сайтынан алынды.
  • 2027-жылдын бюджетинин долбоору жана 2027–2031-жылдарга фискалдык саясат ЖМКдан (Economist.kg) алынды, Финансы министрлигинин баштапкы булагы ачылган жок.
  • Жарандык бюджетте 2026–2028-жылдарга ИДПга карата % менен мамлекеттик карыздын өкмөттүк болжолу жок.
  • 2024-жылдагы жумушсуздук расмий документтердин ортосунда айырмаланат: УӨП-2030да 4,1% жана Жарандык бюджетте 3,7%. Датасетке эки сан тең киргизилген.
  • УӨП-2030да мектептердин, бала бакчалардын, ооруканалардын жана батирлердин саны боюнча сандык максаттар жок — камтуулар/үлүштөр гана. Айрым тармактык программалар (турак жай боюнча «Менин үйүм 2021–2026», Агартуу министрлигинин/Саламаттык сактоо министрлигинин курулуш боюнча программалары) ачылган жок.
  • УӨП-2026нын жана УӨС-2040тын расмий тексти Юстиция министрлигинин борбордук маалымат базасында (cbd.minjust.gov.kg) ачылган жок (сайт түз текшерилген жок; MCP gpt.kg жеткиликсиз). FAOLEX көчүрмөлөрү жана УӨСтүн англисче котормосу колдонулду. №435 Жарлыкты күчүн жоготту деп табуу тууралуу акт табылган жок.
  • УӨП-2026нын аткарылышына көз карандысыз (өкмөттүк эмес) баа табылган жок; npr2026Assessmentтеги статустар максаттарды WDI/Улутстатком/эл аралык рейтингдердин маалыматтары менен салыштыруу боюнча эсептелген.
  • IMF Article IV 2026: баяндаманын PDFи жүктөлбөйт (Akamai 403), бирок кызматкерлердин баяндамасынын 1-таблицасы elibrary.imf.org сайтындагы веб-версияда жеткиликтүү. 07.10.2026-жылы болжолдун катарлары (ИДПнын өсүшү, жылдын аягындагы инфляция, мамлекеттик карыз, сальдо) аны менен салыштырылды: басма сөз релизинин барагынан автоматтык түрдө алууда 2028-жылдын мамычасы түшүп калган (ИДПнын 2028–2030-жылдардагы өсүшү бир жылга жылган, 2030-жылдын карызы — 2031-жылдын мааниси) жана жылдын аягындагы инфляция жылган; бул оңдолду, жылдын аягындагы инфляция 2026–2029-жылдарга калыбына келтирилди. «Салыштырууну талап кылат» деген белги PDF менен салыштырылганга чейин сакталды; тышкы сектордун катарлары датасетке киргизилген жок.
  • 06.10.2026 карата IMF WEO October 2026 али жарыяланган жок; апрелдеги чыгарылыш колдонулду.
  • КРдин ТӨМ индексиндеги орду (Sustainable Development Report): булактар чыгарылышка так байланбастан 45, 47 жана 50-орунду беришет — маани киргизилген жок.
  • ДЭФтин Глобалдык атаандаштыкка жөндөмдүүлүк индекси (УӨП-2026нын максаты) мурунку форматта жарыяланбайт — аткарылышын баалоо мүмкүн эмес.
  • UN E-Government Survey 2026 текшерилген жок (акыркы маани — 2024-жылы 78-орун).
  • Камбар-Ата ГЭС-1дин биринчи агрегаттарын пайдаланууга берүү мөөнөттөрү 2026-жылдагы учурдагы расмий билдирүүлөрдө табылган жок; 2026-жылдын жайында «РЭЦА», «Бишкек Солар» КЭСтеринин жана Орто-Токой ГЭСинин иш жүзүндө пайдаланууга берилиши текшерилген жок.
  • Жарандык бюджетте 2026-жылдын бюджетинин функционалдык бөлүмдөрүнүн ичинде мектептерди/бала бакчаларды/ооруканаларды капиталдык курууга өзүнчө чыгашалар табылган жок; №9 Мыйзамдын толук тексти (тиркемелери) ачылган жок.
  • 2027-жылдын бюджетинин долбоорунун жана «2027–2031-жылдарга фискалдык саясаттын негизги багыттарынын» деталдары ЖМКдан (Economist.kg) алынды, Финансы министрлигинин баштапкы булагы ачылган жок.
  • Жарандык бюджетте КР Өкмөтүнүн 2026–2028-жылдарга мамлекеттик карыз боюнча болжолу (ИДПга карата %) табылган жок; карызды тейлөө графиги гана бар.
  • Жарандык бюджет-2026, 16-табл. (аймактар боюнча стимулдаштыруучу гранттар): облустардын саптары суммада 466 объект жана 1 145 033,7 миң сом берет (2025-жылдын жыйынтыгы), ал эми «Бардыгы» сабында 374 / 524 249,1 басылган (2025-жылдын 9 айында каржыланган). Документтин ички айырмачылыгы; датасетте саптар 2025-жылга таандык кылынган, жыйынтык облустардын суммасы боюнча кайра эсептелген, 9 айлык көлөм өзүнчө көрсөтүлгөн.
  • 2026-10-06-жылдагы факт-чек: УӨП-2030дагы 4,1% жумушсуздук көрсөткүчү ачык эле 2023-жылга таандык кылынган («2021-жылдагы 5,3%дан 2023-жылы 4,1%га чейин»), 2024-жыл үчүн расмий деңгээл — 3,7% (Жарандык бюджет-2026, Улутстатком). 2024-жыл боюнча булактардын айырмачылыгы алынып салынды; маанинин мезгили 2023 деп оңдолду.
  • Курулуш пландарын аймактар боюнча бөлүштүрүү тууралуу маалыматтар стимулдаштыруучу гранттар (2025) жана Бишкек (2026) үчүн гана бар; Агартуу министрлигинин/Саламаттык сактоо министрлигинин 2026–2027-жылдарга аймактык пландары табылган жок.
Датасеттин шарттуу эрежелери жана эскертүүлөрү2
  • Бюджеттик суммалар — сом менен номиналдык түрдө; USD менен макрокөрсөткүчтөр — ЭВФтин/ДБнын маалыматтары боюнча. Датасетте курс колдонулган жок.
  • «Салыштырууну талап кылат» белгиси: маани веб-барактан автоматтык түрдө алынган жана баяндаманын PDF версиясы менен салыштырылган эмес; мындай маанилер негизги көрсөткүчтөргө кирбейт.
Факт-чектин техникалык журналы

Текшерүүчүлөрдүн жазуулары редакциялык иштетүүсүз, кандай болсо ошондой: датасеттердин катарларынын жана талааларынын аталыштары менен. Бул окурман үчүн текст эмес, текшерүүнүн протоколу; журналдагы пункттардын саны текшерилген маанилердин саны менен салыштырылбайт.

Отчеттун ырасталган пункттары22
  • УӨП-2030 (05.06.2025-жылдагы №178 Жарлык): киши башына ИДП 4500 USDге чейин, ИДП кеминде 30 млрд USD, өсүш 8%. mkk.gov.kg жана Kaktus/Economist тексти боюнча текшерилди
  • УӨП-2030: тышкы мамлекеттик карыз ИДПнын 50,3%ынан (2021) 25,9%ына (2024) чейин азайган, максат — ИДПнын 60%ына чейин (УӨПтүн тексти)
  • ЭВФ WEO (DataMapper, WebFetch менен текшерилди): 2024–2031-жылдары өсүш 11,5/11,1/6,1/6,1/5,7/5,4/5,3/5,2; мамлекеттик карыз 36,2/36,0/37,4/37,7/38,1/38,4/38,7/38,8; орточо инфляция, жыл аягындагы инфляция, сальдо, ИДП жана киши башына ИДП — 2024–2031-жылдардагы бардык катарлар дал келди
  • ДБ MPO (2026-жылдын октябры): URL боюнча PDF жергиликтүү көчүрмө менен байтка чейин дал келет; өсүш 9,6/7,3/7,5, 2028-жылы карыз 42,0, инфляция, учурдагы эсеп, $4,20 жакырчылык, кирешелер, 2026-жылдын январь–июлундагы фактылар — баары таблица менен дал келет
  • WDI API: 2022–2025-жылдардагы киши башына ИДП, 2021–2025-жылдардагы реалдуу өсүш (орточо 9,2%), ЭЭУ боюнча жумушсуздук 3,5, негизги капиталдын топтолушу 25,8, өмүрдүн узактыгы 72,4, ТЧИ 0,5–2,4, жакырчылык SI.POV.NAHC 29,8 (2023) жана 25,7 (2024), парник газдарынын чыгарылышы 20,40 жана 22,37 — дал келет
  • 27.01.2026-жылдагы №9 Мыйзам: кирешелер 551 207 156,1 миң, чыгашалар 550 770 757,7 миң, профицит 436 398,4 миң сом (prg.kz жана Economist.kg)
  • Жарандык бюджет-2026: билим берүү 88 950,0 жана саламаттыкты сактоо 54 693,6 млн сом; карызды тейлөө 99 328,7 (пайыздар 37 917,3, негизги карыз 61 329,2) жана 2024–2028-жылдардагы катарлар; 3–4-макротаблица; мамлекеттик бюджет; тармактар боюнча мамлекеттик инвестициялар программасы; жылдар жана категориялар боюнча стимулдаштыруучу гранттар; киши башына 4955 сом көрсөткүчү; Турукташтыруу фонду 50/10/10 млрд
  • Economist.kg 02.09.2026 (Маматалиев): 394 жаңы объект (анын ичинен 147 бала бакча), 114 капиталдык оңдоо; 31.08.2026 карата — 56 объект (28 жаңы мектеп жана 4 бала бакча, 20 мектеп жана 4 бала бакчаны капиталдык оңдоо); план — 58 (49 мектеп, 7 бала бакча, 2 капиталдык оңдоо)
  • 2025-жылы жакырчылык — 24,0%, балдардын жакырчылыгы — 29,7% (Economist.kg 31.08.2026; Улутстаткомдун 2023 жана 2024-жылдардагы маалыматы — 29,8 жана 25,7)
  • CPI: 124/180, 31 упай (2020) жана 142/182, 26 упай (2025), TIнин барагы жана Economist.kg боюнча
  • МИК: 2026-жылы 20 021 батир (Бишкек 6323, Манас 3219, Чүй облусу 3129), 75 миңден ашыгы курулууда, 2026–2027-жылдары 100 миң үй-бүлө, муктаждар 150–200 миң (25.09.2026)
  • 2027-жылдын бюджетинин долбоору: 727,3 / 694,8 / профицит 32,5; билим берүү 134,2 (+45,2), саламаттыкты сактоо 76,4, социалдык коргоо 47,3, капиталдык курулуш 27,8 (Барскоон — Бедел 17,7)
  • 24.kg 04.07.2026 (министр Осмонов): саламаттыкты сактоонун 21 объекти пайдаланууга берилди, 42си курулууда
  • Kaktus 21.08.2026: саламаттыкты сактоонун «40тан ашык» объектисине 13,2 млрд сом; Kaktus 18.09.2025: билим берүүнүн 119 объекти (68 мектеп, 27 бала бакча, 20 мектеп жана 4 бала бакчаны капиталдык оңдоо)
  • ЭВФ, IV берене 2025: 2025-жылы 6,8%, орто мөөнөттүү келечекте болжол менен 5¼%, 2024-жылы карыз 36,6%, «under 42 percent»
  • ЭВФ, IV берене 2026 (басма сөз релизи): өсүш 11,1/6,1/5,8/5,4/5,3/5,2; мамлекеттик карыз 39,4…40,8; сальдо 2,6/−3,8…−2,8; тышкы мамлекеттик карыз 26,6 (2025) жана 28,2 (2027)
  • АӨБ (2026-жылдын сентябры жана апрели), ЕАӨБ (2026-жылдын июну), ЕРӨБ (2026-жылдын сентябры), Финансы министрлигинин 2029-жылга чейинки болжолу, ДБнын GEP 6,1% (Interfax) — бардык сандар дал келди
  • 2026-жылдагы капиталдык салымдар — 27,68 млрд (Барскоон — Бедел 17,68/17,86/17,9, башкалар 10 млрд); Агартуу министрлигинин 2027-жылга бюджеттик чыгашалардын орто мөөнөттүү стратегиясы — 127,2 млрд, мектептер 91,8 млрд (72,2%)
  • Бишкек 2026: 36 мектеп (20 + 12 + 3 + 1), 10 бала бакча, Фучик көчөсүндөгү оорукана; жолдор — 1500 кмден ашык (Акунбеков 17.04.2026); 1960–1970-жылдардагы мектептер — 2028-жылдын сентябрына чейин (14.04.2026); энергетика: 271 МВт (150 + 100 + 21), ROX 175 МВт жана 1900 МВт долбоор, Үч-Коргон 2026-жылдын аягына чейин
  • АӨИ: 120/189 (HDR 2020) жана 117/193 (HDR 2025); EGDI: 2022-жылы 81-орун жана 2024-жылы 78-орун; Министрлер кабинетинин планы — 900 иш-чара (30.12.2025, Касымалиев кол койгон)
  • УӨП-2030дун тандалган 30 максаттуу көрсөткүчү (өнөр жай, транспорт, айыл чарба, туризм 7%, энергетика, ЧОБ, иш менен камсыз кылуу, билим берүү, саламаттыкты сактоо, калдык сактагычтар, ӨКЖА, парник газдары 16/44%) жана УӨП-2026нын 2020-жылдагы базасы менен бардык 12 максаты (1224 USD, 58,3%, жакырчылык 25,3%, балдардын жакырчылыгы 31,8%) тексттер менен дал келет
  • УӨС-2040: 2023-жылга карата 7 «келечектин ооруканасы», 2023-жылга карата ЧОБдун үлүшү 50%, инвестициялар ИДПнын 25–30% (англисче текст)
Факт-чекерлер эмнени оңдошту4
  • npr2026Assessment, жумушсуздук: 4,1% 2024-жылга таандык кылынган эле. УӨП-2030да «2023-жылы 4,1%га чейин» деп ачык айтылган. Мезгил 2023 деп оңдолду. 2024-жылдагы расмий маани — 3,7% кошулду (Жарандык бюджет-2026, Улутстатком менен дал келет). statusBasis жана note жаңыртылды. «2024-жыл үчүн 4,1 менен 3,7нин айырмасы» деген билдирүү алынып салынды, бул тууралуу жазуу gapsка кошулду
  • budget.law2026.stimulusGrants: «9 ай 2025» мезгили менен byRegion9m2025 ачкычы ката болгон. Облустардын саптары суммада 466 объект жана 1 145 033,7 миң сом берет, башкача айтканда 9 айдын эмес, бүтүндөй 2025-жылдын жыйынтыгы. Ачкыч byRegion2025 деп, мезгил — «2025» деп кайра аталды. «Бардыгы» 374 / 524 249,1 сабы түшүндүрмө менен облустардын суммасы 466 / 1 145 033,7 менен алмаштырылды. 9 айдагы көлөм (374 долбоор, 524 249,1 миң) өзүнчө financed9m2025 талаасына чыгарылды. Документтин ичиндеги айырмачылык тууралуу жазуу gapsка кошулду
  • forecasts.imfArticleIV2026.inflationEop (2026–2029: 10,5/8,5/7,5/6,5) белги менен nullга которулду. Кайра алууда катар жылдарга жылыш менен байланган: WEOдо 9,3% болгондо 2025-жылга 12,5%. Жылдарга байланышын баяндаманын PDFисиз ырастоо мүмкүн эмес. Жазуу gapsка толукталды
  • budget.educationNetworkBaseline: 2413 мектепке эскертүүгө ошол эле документтин ичиндеги айырмачылык кошулду — Улутстатком боюнча 2350 мектеп жана 1447 миң окуучу
Эмнени текшерүү мүмкүн болбоду6
  • IV берене 2026 боюнча ЭВФтин катарлары (өсүш, мамлекеттик карыз, сальдо, тышкы мамлекеттик карыз) басма сөз релизинин барагынан автоматтык түрдө алуу менен гана ырасталды. Баяндаманын PDFи мурдагыдай эле 403 берет, verificationNeeded белгиси калтырылды
  • КРдин EGDI-2020дагы орду (83-орун) Datawrapperге гана таянат. Көз карандысыз кайра текшерилген жок, эс тутум боюнча дал келет
  • 5 жылда билим берүүнүн 673 объекти: басылмадагы түзүүчүлөр суммада 508 берет (2026-жылдагы маалыматтар менен — 622). Айырмачылык булактын өзүндө, датасетте ал мурунтан эле белгиленген
  • 2026-жылдын жайында «РЭЦА» (150 МВт), «Бишкек Солар» КЭСтеринин жана Орто-Токой ГЭСинин иш жүзүндө пайдаланууга берилиши: издөө пландарды гана берди, пайдаланууга берилгенин ырастоо жок
  • №435 Жарлыктын (УӨП-2026) күчүн жоготкону тууралуу акт жана УӨС-2040тын расмий тексти БМБда текшерилген жок: кайра текшерүүдө gpt.kg укуктук базасы да жеткиликсиз болду
  • 2024–2025-жылдардагы ИДП боюнча Жарандык бюджеттин ички айырмачылыгы: 3-таблицада — 1582,8 / 1779,7, жыйынтыктоочу бюджеттик таблицада — 1523,2 / 1624,1. Датасетте 3-таблица колдонулат

Лицензиялар жана атрибуция

Бөлүмдүн маалыматтары ачык булактардан чогулган, ар биринин өз пайдалануу шарттары бар.

Улутстаткомдун статистикасы (stat.gov.kg)
stat.gov.kg материалдары CC BY-NC-SA 4.0 лицензиясы боюнча таратылат (https://stat.gov.kg/ru/ATTRIBUTION-NONCOMMERCIAL-SHAREALIKE-4-INTERNATIONAL/) — атрибуция керек; «коммерциялык эмес пайдалануу» шартын жарнамасы бар сайтка карата текшерүү керек.
Аймактардын чек аралары жана объекттердин координаттары

© участники OpenStreetMap, https://www.openstreetmap.org/copyright

Open Data Commons Open Database License (ODbL) 1.0

mapshaper 0.7.78 менен жөнөкөйлөтүү (-simplify 10% keep-shapes, -clean, precision 0.0001°). Геометрия жалпылаштырылган, тематикалык карта үчүн; юридикалык так чек ара болуп саналбайт.

Калктуу конуштардын координаттары — Nominatim аркылуу OpenStreetMap (ODbL 1.0)

Портреттер (Wikimedia Commons)

Калган булактар ээлеринин шарттары боюнча колдонулат — ар бирине шилтеме бул жерде: булактардын реестри

Ката таптыңызбы?

Эгер бөлүмдөгү сан, дата же жазуу баштапкы булакка дал келбесе, редакцияга жазыңыз: баракты жана булакты көрсөтүңүз. Оңдоолор текшерилген маалыматтарга киргизилет жана методологияда белгиленет, унчукпай алмаштырылбайт.

Редакцияга жазуу